Artykuł Dialogi Filozofia umysłu

Achille Varzi, Roberto Casati: Pomoce diagnostyczne

Najnowszy numer: Edukacja moralna

Zapisz się do newslettera:

---

Filozofuj z nami w social media

Nume­ry dru­ko­wa­ne moż­na zamó­wić onli­ne > tutaj. Pre­nu­me­ra­tę na rok 2017 moż­na zamó­wić > tutaj.

Magazyn można też nabyć od 2 października w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. > tutaj.

Aby dobro­wol­nie WESPRZEĆ naszą ini­cja­ty­wę dowol­ną kwo­tą, klik­nij „TUTAJ”.

Down­lo­ad (PDF424KB)


Lekarz: Gdzie pana boli?

Pacjent: Tutaj. I jesz­cze tutaj, w lewym nadgarstku.

Lekarz: O jaki rodzaj bólu chodzi?

Pacjent: Pie­cze­nie. Chwi­la­mi jest sil­niej­szy, jak gdy­by pulsował.

Lekarz: Hmm. Nie jest to naj­ja­śniej­sze. Pro­szę pocze­kać, uru­cho­mię nową Dole­ret­te. [Wyj­mu­je z kaset­ki coś w rodza­ju pla­sti­ko­we­go poli­pa z róż­no­ko­lo­ro­wy­mi światełkami.] 

Pacjent: Co to jest Dolorette?

Lekarz: Urzą­dze­nie wywo­łu­ją­ce ból na pod­sta­wie para­me­trów, któ­re moż­na za każ­dym razem usta­wić. Wpi­su­ję tutaj na przy­kład «pie­cze­nie, pul­su­je, sil­ny», a urzą­dze­nie gene­ru­je ból.

Pacjent: W jakim sen­sie gene­ru­je ból?

Lekarz: Zaraz panu poka­żę. [Zakła­da koń­ców­kę Dole­ret­te na pra­wy nad­gar­stek pacjen­ta.] Gotów?

Pacjent: [Spo­glą­da z pew­nym nie­po­ko­jem.] Tak, oczy­wi­ście, ale pro­szę mi nie mówić, że…

Lekarz: [Nie cze­ka na odpo­wiedź, naci­ska guzik.] No to już!

Pacjent: Aj!

Lekarz: Jak było?

Pacjent: Aj, jak boli! Dla­cze­go pan mi to robi?

Lekarz: Wiem, że boli, tak wła­śnie dzia­ła ten apa­rat. Musi mi pan powie­dzieć, czy jest to ten sam ból, któ­ry odczu­wa pan w lewym nadgarstku.

Pacjent: Chy­ba tak, wła­ści­wie ten sam, nie… po lewej ból jest bar­dziej piekący.

Lekarz: [Bie­rze Dolo­ret­te, wpi­su­je] Pie­cze­nie: poziom siód­my, a może ósmy. Sprawdź­my… już!
Pacjent: Aj! Aj! Zro­zu­mia­łem. Ale teraz już napraw­dę dosyć tego.

Lekarz: Ja zde­cy­du­ję, czy dosyć. Ten sam ból, czy inny?

Pacjent: Zgo­da, to jest ten wła­śnie ból. Czy mogę już zdjąć to coś?

Cie­kaw­ski: [Wcho­dzi bez zapo­wie­dzi.] Wła­śnie ten ból, wła­śnie ten… a skąd to wiemy?

Lekarz: Poma­ga nam Dolo­ret­te. Spraw­dza­my powo­li, krok za kro­kiem, i w koń­cu dowia­du­je­my się, czy to ten sam ból. Świet­na pomoc diagnostyczna.

Cie­kaw­ski: Do pew­ne­go stop­nia. Jak pan widzi, pacjent szyb­ko ma dosyć i może powie­dzieć, że to „wła­śnie ten” ból tyl­ko po to, żeby pan skoń­czył. I co wtedy?

Lekarz i Pacjent: [razem] No wła­śnie, co wtedy?

Cie­kaw­ski: Zamiast Dole­ret­te nale­ży zasto­so­wać Trans­fe­ret­te, urzą­dze­nie, któ­re nie­daw­no opa­ten­to­wa­łem. Pozwo­li pan? [Wycią­ga z kie­sze­ni meta­lo­we jajo z ante­ną i poda­je pacjen­to­wi.] Oto pro­to­typ. Pro­szę tu
ścisnąć.

Pacjent: Nie ma mowy.

Cie­kaw­ski: W takim razie damy je leka­rzo­wi, pro­szę trzy­mać, moc­no ści­snąć. Ale czy odczu­wa pan jakieś bóle?

Lekarz: Tak, w lewym bio­drze, nic nad­zwy­czaj­ne­go u kogoś, kto w moim wie­ku zbyt inten­syw­nie upra­wia jogging.
Cie­kaw­ski: Świet­nie. Pro­szę skie­ro­wać ante­nę w stro­nę obec­ne­go tu pana i naci­snąć czer­wo­ny guzik.

Lekarz: Jak? Tak? [Naci­ska.]

Pacjent: [Chwy­ta się za bok i zgi­na w pół.] Aj! Coście się dzi­siaj na mnie wszy­scy uwzięli?

Cie­kaw­ski: To pan powie­dział, że nie weź­mie do ręki Trans­fe­ret­te. Dla­te­go odda­łem urzą­dze­nie leka­rzo­wi i dla­te­go też pan poczuł ból. Jak sama nazwa wska­zu­je, Trans­fer­tet­te to apa­rat, któ­ry prze­ka­zu­je ból.

Lekarz: Ale w ten spo­sób dia­gno­zę będzie w koń­cu sta­wiał pacjent…

Cie­kaw­ski: Daj­my więc Trans­fe­ret­te pacjen­to­wi, któ­ry prze­ka­że swój ból leka­rzo­wi. Wła­śnie tak nale­ży posłu­gi­wać się tym urzą­dze­niem. W ten spo­sób lekarz będzie mógł się dokład­nie dowie­dzieć, o jaki ból chodzi.

Pacjent: Nie mogę się doczekać.

Lekarz: Pro­szę bar­dzo… Ale, pro­szę wyba­czyć, jak się dowie­my, że prze­ka­za­ny został wła­ści­wy ból?

Pacjent: Wła­śnie, jak może­my się o tym upewnić?

Cie­kaw­ski: Co za pyta­nia! To oczy­wi­ste, że ani Dolo­ret­te, ani Trans­fe­ret­te nigdy nie zdo­ła­ją roz­wią­zać tego problemu.

Lekarz: Trze­ba by cały czas doko­ny­wać kali­bra­cji, porów­nu­jąc odczu­cia leka­rza i pacjen­ta: ty czu­jesz to, ja ci wysy­łam tamto…

Pacjent: Kar­na­wał bólu! I bez żad­nej pew­no­ści, że to, co czu­je jeden, jest dokład­nie tym, co czu­je dru­gi. Wychodzę!

Cie­kaw­ski: Ani Dole­ret­te, ani Trans­fe­ret­te nigdy nie będą w sta­nie roz­wią­zać tak­że tego pro­ble­mu. Ale uwa­ga: to nie jest ten sam problem.

prze­ło­ży­ła Patry­cja Mikulska


Achil­le Varzi – Pro­fe­sor filo­zo­fii Uni­wer­sy­te­tu Colum­bia w Nowym Jor­ku. Stro­na inter­ne­to­wa.

 

 

Rober­to Casa­ti– Pro­fe­sor filo­zo­fii fran­cu­skie­go Cen­tre Natio­nal de la Recher­che Scien­ti­fi­que (CNRS) w Pary­żu. Stro­na inter­ne­to­wa.

Tekst jest dostęp­ny na licen­cji: Uzna­nie autor­stwa-Na tych samych warun­kach 3.0 Pol­ska

W peł­nej wer­sji gra­ficz­nej moż­na go prze­czy­tać > tutaj

Ilu­stra­cja: © ipopba

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

Reklama

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wes­przeć tę ini­cja­ty­wę dowol­ną kwo­tą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakład­ki WSPARCIE na naszej stro­nie, kli­ka­jąc poniż­szy link. Klik: Chcę wes­przeć „Filo­zo­fuj!”

Polecamy