Filozofia dla dzieci Omówienia i recenzje

Dorota Monkiewicz-Cybulska: „Filozofowie do dzieci” Sophie Boizard [recenzja]

Filozofowie do dzieci autorstwa francuskiej pisarki i filozofki Sophie Boizard to kolejne zaproszenie dzieci przez wydawnictwo Muchomor do świata filozofii. Warto skorzystać.

Najnowszy numer: Zrozumieć emocje

Zapisz się do newslettera:

---

Filozofuj z nami w social media

Nume­ry dru­ko­wa­ne moż­na zamó­wić onli­ne > tutaj. Pre­nu­me­ra­tę na rok 2017 moż­na zamó­wić > tutaj.

Magazyn można też nabyć od 4 sierpnia w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. > tutaj.

Aby dobro­wol­nie WESPRZEĆ naszą ini­cja­ty­wę dowol­ną kwo­tą, klik­nij „TUTAJ”.

Kon­struk­cja książ­ki opie­ra się na 37 cyta­tach wybra­nych filo­zo­fów (nie­któ­rzy auto­rzy się powta­rza­ją). Ich myśli są jed­no­cze­śnie tytu­ła­mi krót­kich opo­wia­dań doty­czą­cych codzien­nych doświad­czeń grup­ki sym­pa­tycz­nych boha­te­rów w wie­ku szkol­nym. Książ­ka podzie­lo­na jest na 6 roz­dzia­łów o tema­tach czę­sto pod­no­szo­nych przez filo­zo­fów m.in. cza­su, szczę­ścia czy tego, kim w ogó­le jest czło­wiek. W każ­dym roz­dzia­le jest po kil­ka opo­wia­dań. Ich treść nawią­zu­je do dane­go cyta­tu, nie­kie­dy sta­ro­żyt­ne­go, jed­nak autor­ka świet­nie dopa­so­wu­je filo­zo­ficz­ną sen­ten­cję do współ­cze­sne­go życia dzie­ci. Wła­śnie real­ne sytu­acje ze świa­ta dziec­ka sta­ją się pre­tek­stem do filo­zo­ficz­nych prze­my­śleń. Szcze­gól­nie podo­ba mi się ten prak­tycz­ny spo­sób pre­zen­to­wa­nia filo­zo­fii dzie­ciom, osa­dzo­ny w ich auten­tycz­nym życiu. Prze­my­śle­nia filo­zo­fów moż­na tu testo­wać poprzez wła­sne doświad­cze­nia. Dzię­ki temu filo­zo­fia nabie­ra więk­sze­go zna­cze­nia niż tyl­ko inte­lek­tu­al­nej rozrywki.

Sophie Boizard jako filo­zof­ka zaj­mu­je się też warsz­ta­ta­mi filo­zo­ficz­ny­mi dla dzie­ci, co jest widocz­ne w jej sty­lu inter­pre­ta­cji cyta­tów na potrze­by dzie­ci. Pomysł też jest tra­fio­ny, bo samo poda­nie jakiejś filo­zo­ficz­nej myśli sprzed dekad czy wie­ków nie dzia­ła­ło­by zbyt­nio na wyobraź­nię dziec­ka, jed­nak cytat poda­ny z życio­wym przy­kła­dem nada­je mu bar­wy i sen­su. Krót­kie opo­wia­da­nia nie wyma­ga­ją dodat­ko­wych wyja­śnień. Są napi­sa­ne w lek­ki i zro­zu­mia­ły dla dziec­ka spo­sób, choć wybra­ne przez autor­kę cyta­ty są ambit­ne, a przy­kła­dy w jakich zosta­ły osa­dzo­ne, nie są też naiw­ne. Szcze­gól­nie spodo­bał mi się spo­sób prze­te­sto­wa­nia mak­sy­my Kan­ta „Postę­puj tyl­ko według takiej mak­sy­my, dzię­ki któ­rej możesz zara­zem chcieć, żeby sta­ła się powszech­nym pra­wem”. Mały boha­ter nie dotrzy­mał sło­wa i był nie­mi­le zasko­czo­ny, gdy spo­tka­ło go to samo. Zapew­ne mło­dy czy­tel­nik zro­zu­mie, że boha­ter nie chciał­by, żeby jego postę­po­wa­nie w tej sytu­acji sta­ło się powszech­nym pra­wem. Wyobraź­nia dziec­ka może sobie pozwo­lić na taki eks­pe­ry­ment myślo­wy i w ten oto spo­sób roz­wi­ja swo­je umie­jęt­no­ści filozoficzne.

Ogól­nie autor­ka w swo­ich opo­wia­da­niach kła­dzie duży akcent na ety­kę, bo cyta­ty i sytu­acje z książ­ki nawią­zu­ją czę­sto do kon­tak­tów mię­dzy­ludz­kich i sto­sun­ku czło­wie­ka wobec przy­ro­dy, co dodat­ko­wo pod­no­si walo­ry wycho­waw­cze tej publikacji.

Trze­ba jed­nak zazna­czyć, że S. Boizard wybra­ła głów­nie filo­zo­fów ze swo­je­go kra­ju, co u osób nie­zna­ją­cych histo­rii filo­zo­fii może wywo­łać wra­że­nie, że myśl filo­zo­ficz­na roz­wi­ja­ła się – poza sta­ro­żyt­ną Gre­cją – głów­nie we Fran­cji. Dla pol­skie­go czy­tel­ni­ka może też wyda­wać się prze­sa­dą cyto­wa­nie dzie­ciom Sar­tra, ale oka­zu­je się, że i myśli takie­go filo­zo­fa autor­ka jest w sta­nie dopa­so­wać do pozio­mu dziecka.

W  książ­ce są zawar­te mini­bio­gra­fie wszyst­kich cyto­wa­nych filo­zo­fów.  Napi­sa­ne w zwię­zły i zro­zu­mia­ły spo­sób przy­bli­ża­ją dziec­ku syl­wet­ki auto­rów. Na koń­cu książ­ki jest pro­po­zy­cja gry filo­zo­ficz­nej – quizu, któ­ry poma­ga upo­rząd­ko­wać naby­tą wie­dzę o pre­zen­to­wa­nych filo­zo­fach i ich myślach. To dobry pomysł na pod­su­mo­wa­nie tej filo­zo­ficz­nej wyciecz­ki. Pol­skie wyda­nie Filo­zo­fo­wie dzie­ciom zawie­ra też cie­ka­wy dobór ilu­stra­cji do opo­wia­dań. Czar­no-bia­łe szki­ce Agniesz­ki Mal­mon nasu­wa­ją sko­ja­rze­nie z rysun­ka­mi dzie­ci, odzwier­cie­dla­ją­ce ich myśli – cha­otycz­ne, ale też czę­sto ude­rza­ją­ce w samo sedno.

Opo­wia­da­nia są zro­zu­mia­łe nawet dla 6-, 7-let­nich dzie­ci, jed­nak powin­ny też zain­te­re­so­wać star­sze, któ­re zro­zu­mie­ją sens cyta­tu i opo­wia­da­nia w doj­rzal­szy już spo­sób. Dzię­ki książ­ce dzie­ci mogą odkryć, że wąt­pli­wo­ści i pyta­nia, jakie im się czę­sto nasu­wa­ją, mie­li już przed nimi wiel­cy filo­zo­fo­wie i byli bra­ni przez oto­cze­nie na poważ­nie. To sta­no­wi zachę­tę dla dzie­ci do dal­sze­go filo­zo­ficz­ne­go rozwoju.


Filo­zo­fo­wie do dzie­ci, tłum. Tymek Skow­roń­ski, il. Agniesz­ka Mal­mon, War­sza­wa: Mucho­mor, 2011, 57 s.


Doro­ta Mon­kie­wicz-Cybul­ska – Absol­went­ka filo­zo­fii teo­re­tycz­nej KUL oraz histo­rii UMCS, nauczy­ciel­ka ety­ki w Szko­le Pod­sta­wo­wej im. B. Chro­bre­go w Lubli­nie. Zain­te­re­so­wa­nia nauko­we: dydak­ty­ka filo­zo­fii, ety­ka śro­do­wi­sko­wa i bio­ety­ka. Poza filo­zo­fią pasjo­nu­je ją taniec współ­cze­sny, któ­ry w wol­nych chwi­lach inten­syw­nie uprawia.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wes­przeć tę ini­cja­ty­wę dowol­ną kwo­tą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakład­ki WSPARCIE na naszej stro­nie, kli­ka­jąc poniż­szy link. Klik: Chcę wes­przeć „Filo­zo­fuj!”

Polecamy