Artykuł Filozofia w szkole Scenariusze lekcji

Dorota Monkiewicz-Cybulska: W poszukiwaniu szczęścia – scenariusz lekcji dla klas IVVIII szkoły podstawowej

Zapisz się do naszego newslettera

Tekst uka­zał się w „Filo­zo­fuj!” 2019 nr 2 (26), s. 41. W peł­nej wer­sji gra­ficz­nej jest dostęp­ny w pli­ku PDF.


Cele:

Ucznio­wie rozu­mie­ją, że szczę­ście jest natu­ral­nym dąże­niem każ­de­go człowieka.
Ucznio­wie wie­dzą, że dla każ­de­go szczę­ście może ozna­czać co innego.
Ucznio­wie pozna­ją dwa poglą­dy filo­zo­ficz­ne doty­czą­ce przy­jem­no­ści jako wyznacz­ni­ka szczę­ścia: epi­ku­re­izm i hedonizm.
Ucznio­wie dostrze­ga­ją, że poprzez błęd­ne rozu­mie­nie szczę­ścia moż­na dopro­wa­dzić do wła­sne­go nieszczęścia.
Ucznio­wie wie­dzą, że czło­wiek może w spo­sób rozum­ny osią­gnąć szczę­ście poprzez doko­ny­wa­nie odpo­wied­nich wyborów.

Metody i formy pracy:

burza mózgów
ana­li­za symboli
pra­ca pla­stycz­na lub opi­so­wa (do wyboru)
wgląd (samo­ob­ser­wa­cja)
dyskusja

Czas trwania zajęć:

2 godzi­ny lekcyjne

Materiały:

ilu­stra­cje przed­sta­wia­ją­ce sym­bo­le szczę­ścia: pod­ko­wa, czte­ro­list­na koni­czyn­ka, komi­niarz, tali­zma­ny itp.

Przebieg lekcji:

Pro­si­my uczniów o zamknię­cie oczu, uspo­ko­je­nie się (10 spo­koj­nych odde­chów) i poszu­ka­nie we wspo­mnie­niach swo­jej naj­szczę­śliw­szej chwi­li w życiu. Następ­nie, nie wda­jąc się w szcze­gó­ły, wypi­su­je­my z ucznia­mi wra­że­nia, jakie towa­rzy­szy­ły tej chwi­li, np. radość, entu­zjazm, przy­jem­ność, bez­tro­ska, spo­kój, poczu­cie speł­nie­nia, doce­nie­nia, osią­gnię­cia suk­ce­su, satys­fak­cji, eufo­rii, miło­ści, bez­pie­czeń­stwa itd. Następ­nie prze­pro­wa­dza­my burzę mózgów, pró­bu­jąc usta­lić, czy te okre­śle­nia wyczer­pu­ją poję­cie szczęścia.

Dyskusja:

Dla­cze­go tak poj­mo­wa­ne szczę­ście doty­czy chwi­li, a nie czu­je­my go permanentnie?
Czym róż­nią się szczę­ście jako uśmiech losu, chwi­lo­we uczu­cie szczę­ścia oraz bycie czło­wie­kiem szczęśliwym?
W jakim stop­niu to ostat­nie zale­ży od warun­ków życia, a w jakim od wybo­ru posta­wy życiowej?
Czy moż­na być szczę­śli­wym „mimo wszystko”?
Czy może­my sami stwo­rzyć nasze szczęście?
Czy szczę­ście prze­ży­wa­ne same­mu jest pełnowartościowe?
Jak może­my innym poma­gać w osią­ga­niu szczęścia?
Dla­cze­go nie­któ­rzy ludzie powo­du­ją cier­pie­nie, by same­mu osią­gnąć szczę­ście (np. kradzież)?

Ćwiczenie 1

Pre­zen­tu­je­my uczniom typo­we sym­bo­le szczę­ścia. Wspól­nie roz­wa­ża­my, jaki rodzaj szczę­ścia mia­ły przy­no­sić i dla­cze­go ludzie widzą w takich przed­mio­tach moc? Czy to jest aktualne?

Pro­si­my uczniów o zapro­jek­to­wa­nie wła­sne­go sym­bo­lu szczę­ścia. Chce­my jed­nak, by wzię­li pod uwa­gę roz­wój nauki, świa­do­mość i wol­ność czło­wie­ka, a pomi­nę­li myśle­nie magicz­ne – mają stwo­rzyć racjo­nal­ny sym­bol szczę­ścia. Ucznio­wie mogą go nary­so­wać albo po pro­stu opisać.

Dalszy przebieg lekcji:

Pre­zen­tu­je­my pod­sta­wo­we poglą­dy doty­czą­ce szczęścia:
hedo­nizm – szu­ka­nie przyjemności;
epi­ku­re­izm – uni­ka­nie cierpienia.

Dyskusja:

Czy prze­ży­wa­nie przy­jem­no­ści jest tym samym co szczęście?
Jakie ryzy­ko nie­sie cią­głe poszu­ki­wa­nie hedo­ni­stycz­nych uciech?
Czy życie bez odczu­wa­nia przy­jem­no­ści ma sens (przy­kład anhe­do­nii, utra­ty zdol­no­ści odczu­wa­nia przy­jem­no­ści na każ­dym pozio­mie życia)?
Jak we współ­cze­snym świe­cie obja­wia się nad­mier­ny hedonizm?
Czy brak cier­pie­nia lub pogo­dze­nie się z nim może dać szczę­ście (przy­kład oso­by uwol­nio­nej od doświad­cza­nia chro­nicz­ne­go bólu)?

Ćwiczenie 2

Pro­si­my chęt­ne­go ucznia o odczy­ta­nie cytatu:

Szczę­ściem jest trwa­łe, peł­ne i uza­sad­nio­ne zado­wo­le­nie z życia.
Wła­dy­sław Tatarkiewicz

Następ­nie wspól­nie z kla­są two­rzy­my pro­jekt – szczę­śli­wy czło­wiek według tego cyta­tu. Wypi­su­je­my na tabli­cy odpo­wie­dzi na pyta­nia: jakie cechy cha­rak­te­ru posia­da? w jakich warun­kach żyje? cze­go doko­nał w życiu? czy mógł doznać w życiu tego, co w potocz­nym rozu­mie­niu wyklu­cza szczę­ście, tzn. cho­ru­je, utra­cił bli­skich, mają­tek, doświad­czył woj­ny itp.?


 


Doro­ta Mon­kie­wicz-Cybul­ska – Absol­went­ka filo­zo­fii teo­re­tycz­nej KUL oraz histo­rii UMCS, nauczy­ciel­ka ety­ki w Szko­le Pod­sta­wo­wej im. B. Chro­bre­go w Lubli­nie. Zain­te­re­so­wa­nia nauko­we: dydak­ty­ka filo­zo­fii, ety­ka śro­do­wi­sko­wa i bio­ety­ka. Poza filo­zo­fią pasjo­nu­je ją taniec współ­cze­sny, któ­ry w wol­nych chwi­lach inten­syw­nie uprawia.

Tekst jest dostęp­ny na licen­cji: Uzna­nie autor­stwa-Na tych samych warun­kach 3.0 Pol­ska.

< Powrót do spi­su tre­ści numeru.

Najnowszy numer można nabyć od 4 stycznia w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. tutaj.

Numery drukowane można zamówić online > tutaj. Prenumeratę na rok 2021 można zamówić > tutaj.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

55 podróży filozoficznych okładka

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wesprzeć tę inicjatywę dowolną kwotą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakładki „WSPARCIE” na naszej stronie, klikając poniższy link. Klik: Chcę wesprzeć „Filozofuj!”

Polecamy