Filozofia przyrody Numer

Filozofuj! 2020 nr 2 (32)

tajemnica życia

Zapisz się do naszego newslettera

Wydaw­cą cza­sopis­ma jest

Kliknij, aby pobrać plik pdf numeru 2(32)/2020:

Zachęcamy do lektury!


Czy WIESZ, ŻE…


Redak­tor prowadzą­cy numeru: Zbig­niew Wróblews­ki

Podz­iękowa­nia za pracę nad numerem należą się: Autorom tek­stów, Redak­torom, w szczegól­noś­ci: Eli Droz­dowskiej, Błaże­jowi Gęburze, Mar­ci­nowi Iwan­ick­iemu, Doro­cie Monkiewicz-Cybul­skiej, Mał­gosi Szostak, Maciejowi Wój­cikowi, Ani Zych, Redak­torom językowym: Alek­san­drze Sitkiewicz, Mał­gorza­cie Szostak, Grafikom: Paulin­ie Bel­carz, Zuzan­nie Bołtryk, Ewie Czar­neck­iej, Wik­torii Jabłońskiej, Markowi Mosorowi, Mał­gorza­cie Uglik, Hani Urbankowskiej, Patrycji Waleszczak, Spec­jal­is­tom DTP: Adamowi Doro­towi, Patrycji Waleszczak, Naszym Hojnym Patronom, którzy nas wspar­li w pro­jek­cie Patron­ite: Marii Flasze, Alicji Pietras, Oktawii Poprawskiej, Tomas­zowi Stepińskiemu, Sla­vo Szcześ­ni­akowi, Joze­fowi Zonowi, a także wszys­tkim innym osobom, które nam poma­gały i nas wspier­ały. Dzięku­je­my serdecznie! Bez Was wydanie kole­jnego numeru było­by niemożli­we.


Spis treści

Przy­pad­kowa przy­czy­na życia > Jerzy Dzik
Pro­cesy zachodzące w orga­niz­mach mają fizy­czną bądź chemiczną naturę. Nie znaczy to, że biologię da się zre­dukować do fizy­ki i chemii. Wyni­ka z tego jed­nak, że choć nie da się kon­tak­tu z absolutem naw­iązać na grun­cie biologii i pozosta­je to domeną fizy­ki, to isto­ta życia klarown­ie objaw­ia się na poziomie odpowied­nio uporząd­kowanych reakcji chemicznych, czyli fizjologii.

Emer­genc­ja życia > Robert Poc­zobut
Kon­trow­er­sje doty­czące natu­ry oraz genezy życia należą do najs­tarszych w his­torii filo­zofii. Pośród licznych stanowisk, jakie sfor­mułowano na przestrzeni wieków, na uwagę zasługu­je kon­cepc­ja emer­gen­tysty­cz­na – mają­ca zwolen­ników w przeszłoś­ci, obec­nie zaś przeży­wa­ją­ca swój rene­sans.

Czego o życiu może nauczyć nas sztuczne życie? > Maciej Komosińs­ki
Życie jest jed­nym z najbardziej fas­cynu­ją­cych, a zarazem najbardziej skom­p­likowanych zjawisk znanych człowiekowi. Współczes­na nau­ka ofer­u­je wiele metod bada­nia fenomenu życia, jed­nak niek­tóre z tych badań wkracza­ją w najbardziej ryzykowne obszary dzi­ałal­noś­ci człowieka, prowoku­jąc pyta­nia moralne i ety­czne.

Bio­cen­tryzm – filo­zofia sza­cunku i czci wobec wszys­t­kich prze­jawów życia > Domini­ka ­Dzwonkows­ka
Wielu etyków zada­je pytanie: co spraw­ia, że krzy­w­da wyrząd­zona określonym for­mom bytu jest uważana za zło ety­czne? Częs­to odpowiedzi na to pytanie szu­ka się, wskazu­jąc na pewne cechy, które decy­du­ją o przy­należnoś­ci do danego rodza­ju. Na przykład wszyscy ludzie, z samej racji, że są ludź­mi i wykazu­ją cechy istotne dla ludzi, zasługu­ją na uwzględ­ni­an­ie w naszych wyb­o­rach moral­nych. Co jed­nak by było, gdy­byśmy pomyśleli, że nie tylko ludzie zasługu­ją na takie trak­towanie?

Teo­ria inteligent­nego pro­jek­tu > Kaz­imierz Jod­kows­ki
Teo­ria inteligent­nego pro­jek­tu (w skró­cie: teo­ria ID) to ogól­na teo­ria rozpoz­nawa­nia pro­jek­tu. Pro­jekt to obiekt, który pow­stał z udzi­ałem inteligencji.

Kalen­dar­i­um prob­le­mowe

Frag­ment z klasy­ka

Wywiad
Czym jest życie? > Wywiad z pro­fe­sorem Peterem Godfreyem–Smithem, jed­nym z najwięk­szych na świecie spec­jal­istów od filo­zofii życia

Narzędzia filo­zo­fa
Ekspery­ment myślowy: Żywe czyli się rusza > Artur Szut­ta
Teo­ria argu­men­tacji: #27. Zasa­da życ­zli­woś­ci w argu­men­tacji > Krzysztof A. Wiec­zorek
Gawędy o języku: #14. Smut­ny kamień i „byt, od którego więk­szego nie moż­na pomyśleć” > Woj­ciech Żełaniec

Feli­etony
Co to za życie > Adam Grob­ler
Życie na niby, ewoluc­ja na próbę > Jacek Jaś­tal

Satyra
Kara śmier­ci i świę­tość życia (antysatyra) > Piotr Bar­tu­la

Filo­zofia w lit­er­aturze
Praw­iek i inne cza­sy oraz pytanie o sens > Natasza Szut­ta

Narzędzia filo­zo­fa
Gre­ka i łaci­na z wielki­mi klasyka­mi: Życie > Michał Bizoń

Wokół tem­atu
Życiem kieru­je gra… dosłown­ie! > Bar­tosz Kośny

Filo­zofia umysłu
Pusz­ki za autem wesel­nym, czyli komu wierzyć w spraw­ie isto­ty umysłu? > Tomasz Szubart

Z pół­ki filo­zo­fa…
Między przesą­dem a scjen­tyzmem > Piotr Bił­go­ra­js­ki
Fizy­ka w pułapce pięk­na > Elż­bi­eta Droz­dows­ka

Filo­zofia w szkole
Czy jesteśmy tar­czą, do której celu­je świat? Sce­nar­iusz lekcji ety­ki dla klasy IVVI > Doro­ta Monkiewicz-Cybul­s­ka

Meandry metafory
#1. Metafory w filo­zofii > Marek Het­mańs­ki

Wokół tem­atu
Życie jako egzys­tenc­ja > Marek Błaszczyk

Filo­zofia w filmie
Ad Astra > Piotr Lip­s­ki

Filo­zofia z przym­ruże­niem oka


Drodzy Czytel­ni­cy,

życie jest zjawiskiem, które orga­nizu­je nasze funkcjonowanie w świecie. To, co martwe, na ogół pozosta­je na mar­gin­e­sie naszych zain­tere­sowań. Jest tak dlat­ego, że bycie żywym jest warunk­iem koniecznym pode­j­mowa­nia jakichkol­wiek dzi­ałań. Pozosta­je jed­nak pytanie: czym tak naprawdę jest życie? Czy reduku­je się ono jedynie do pro­cesów fizy­cznych, czy też może jest czymś zupełnie innym? Jest zresztą czymś zaskaku­ją­cym, że nasza cywiliza­c­ja, która tak bard­zo szczy­ci się stop­niem zaawan­sowa­nia roz­wo­ju tech­no­log­icznego, do tej pory ma poważne wąt­pli­woś­ci co do tego, jaka jest natu­ra fenomenu, który umożli­wił jej pow­stanie.

Prob­lem życia ma w filo­zofii długą his­torię. Docieka­nia w tej kwestii rozpoczęli pre­sokraty­cy, a kole­jne rozdzi­ały pisali tacy myśli­ciele jak Arys­tote­les, René Descartes czy Hen­ri Berg­son. Dzię­ki wysiłkom pode­j­mowanym w ramach nauk przy­rod­niczych mamy dzisi­aj do dys­pozy­cji morze danych na tem­at pro­cesów, które towarzyszą zjawisku życia. Nie oznacza to jed­nak, że w pełni je rozu­miemy. Zadaniem filo­zofów było­by zatem zin­ter­pre­towanie tych danych i sfor­mułowanie spójnej i odpornej na zarzu­ty teorii życia. Najnowszy numer zaw­iera fas­cynu­jące tek­sty, które mogą nas przy­bliżyć do osiąg­nię­cia tego celu. Autorzy mierzą się w nich bowiem z wielo­ma skom­p­likowany­mi zagad­nieni­a­mi, taki­mi jak hylo­zoizm, wital­izm, organ­i­cyzm, bio­cen­tryzm, natu­ra emer­gencji i teo­ria ewolucji. Panoramę tych poglądów pod­sumowu­je wywiad z pro­fe­sorem Peterem God­freyem-Smithem z Uni­w­er­syte­tu w Syd­ney.

Zachę­camy Was również do zwróce­nia uwa­gi na stałe dzi­ały pis­ma, w których tym razem przeczyta­cie m.in. o meta­forach (otwier­amy nowy cykl tek­stów prof. Mar­ka Het­mańskiego!), zasadzie życ­zli­woś­ci, filo­zoficznej inter­pre­tacji powieś­ci Olgi Tokar­czuk i poglą­dach starożyt­nych filo­zofów na fenomen życia. Dla nauczy­cieli jak zwyk­le przy­go­towal­iśmy sce­nar­iusz lekcji. Filo­zo­fu­j­cie (z życiem)!

Redakc­ja


Zapraszamy do udziału w spotkaniach Klubu „Filozofuj!”. Zapowiedzi spotkań i relacje z dotychczasowych dyskusji są > tutaj.

Oso­by, które chci­ał­by pomóc przy zor­ga­ni­zowa­niu spotka­nia Klubu „Filo­zo­fuj!” w swoim mieś­cie, zaprasza­my do współpra­cy. Szczegóły > tutaj.



Down­load (PDF, 15.85MB)

Najnowszy numer można nabyć od 2 lipca w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. tutaj.

Numery drukowane można zamówić online > tutaj. Prenumeratę na rok 2020 można zamówić > tutaj.

Aby dobrowolnie WESPRZEĆ naszą inicjatywę dowolną kwotą, kliknij „tutaj”.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

1 komentarz

Kliknij, aby skomentować

Sklep

55 podróży filozoficznych okładka

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wesprzeć tę inicjatywę dowolną kwotą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakładki „WSPARCIE” na naszej stronie, klikając poniższy link. Klik: Chcę wesprzeć „Filozofuj!”

Polecamy