Edukacja filozoficzna Filozofia dla dzieci Filozofia w szkole Opracowania Przegląd prasy

Jak radzić sobie w kryzysowych sytuacjach? O potrzebie filozofowania w czasach pandemii

Jednym ze sposobów, by pomóc dzieciom mierzyć się z życiowymi problemami, jest uczenie ich filozofii, twierdzi Laura D'Olimpio, wykładowca filozofii edukacji na Uniwersytecie w Birmingham.

Zapisz się do naszego newslettera

W cza­sach nie­pew­no­ści umie­jęt­ność kry­tycz­ne­go myśle­nia i two­rze­nia uza­sad­nio­nej, racjo­nal­nej argu­men­ta­cji jest klu­czo­wa przy podej­mo­wa­niu decy­zji moral­nych. Jak wła­ści­wie podej­mo­wać takie decy­zje oraz jak bro­nić ich zasad­no­ści? Tutaj pomóc może filo­zo­fia.

Obec­na pan­de­mia dla wie­lu z nas ozna­cza koniecz­ność dosto­so­wa­nia się do nowych warun­ków oraz zmian w życiu zawo­do­wym i pry­wat­nym. Wpro­wa­dzo­ne nagle restryk­cje zatrzy­ma­ły dotych­cza­so­wy bieg rze­czy i zmu­si­ły do prób reor­ga­ni­za­cji wie­lu aspek­tów nasze­go życia. To czas, w któ­rym czło­wiek, wytrą­co­ny ze swo­jej codzien­nej ruty­ny, sta­je przed wyzwa­niem nie tyl­ko mody­fi­ka­cji wła­snych przy­zwy­cza­jeń, ale czę­sto tak­że stwo­rze­nia nowych spo­so­bów codzien­ne­go funk­cjo­no­wa­nia.

Trud­ne decy­zje, przed któ­ry­mi sta­je­my w obec­nym cza­sie nie są pierw­szy­mi i zapew­ne nie będą ostat­ni­mi, jakie będzie­my musie­li pod­jąć. Nie jeste­śmy w sta­nie prze­wi­dzieć, kie­dy po raz kolej­ny przyj­dzie nam zmie­rzyć się z podob­nym kry­zy­sem, może­my nato­miast już teraz pomy­śleć o tym, co zro­bić, aby być lepiej przy­go­to­wa­nym do wyzwań i trud­no­ści, jakie może przy­nieść przy­szłość. Powin­ni­śmy w szcze­gól­no­ści sta­rać się wypo­sa­żyć nasze dzie­ci w umie­jęt­ność radze­nia sobie w kry­zy­so­wych sytu­acjach i podej­mo­wa­nia wła­ści­wych decy­zji moral­nych.

To wła­śnie filo­zo­fia dostar­cza narzę­dzi, któ­re mogą pomóc dzie­ciom i mło­dzie­ży docie­rać do sen­su ich doświad­czeń i roz­wa­żać kon­se­kwen­cje sytu­acji, w któ­rych się znaj­du­ją. Naj­lep­szym spo­so­bem, aby roz­po­cząć filo­zo­fo­wa­nie z dzieć­mi jest zaję­cie się pyta­nia­mi, któ­re je nur­tu­ją. Zapew­ne wie­lu z rodzi­ców musia­ło wyja­śniać swo­im pocie­chom powo­dy nagłe­go ogra­ni­cze­nia swo­bo­dy w poru­sza­niu się, koniecz­ność spo­łecz­ne­go dystan­su, czy uważ­ne­go prze­strze­ga­nia zasad higie­ny. W odpo­wie­dzi na wie­le pytań pomóc może filo­zo­ficz­na ana­li­za (szcze­gól­nie ana­li­za kwe­stii etycz­nych). Pod­da­wać namy­sło­wi może­my takie kwe­stie jak: dla­cze­go mło­dzi i zdro­wi ludzie muszą zno­sić uciąż­li­we obostrze­nia, aby chro­nić słab­szych i naj­bar­dziej nara­żo­nych na nie­bez­pie­czeń­stwo, czy też do jakie­go stop­nia powin­ni­śmy zre­zy­gno­wać z naszej wol­no­ści w celu ogra­ni­cze­nia licz­by zacho­ro­wań. Dzie­ci może rów­nież zasta­na­wiać, dla­cze­go, sko­ro jed­ni igno­ru­ją zasa­dy bez­pie­czeń­stwa, inni nadal powin­ni ich prze­strze­gać? Roz­wa­ża­nie pro­ble­mów auto­no­mii jed­nost­ki, etycz­nych decy­zji i war­to­ści leży w ser­cu filo­zo­fii.

Jed­ną z przy­dat­nych w obec­nej sytu­acji kon­cep­cji, któ­ra może nam pomóc zasta­no­wić się nad naszym życiem pod­czas izo­la­cji, jest kon­cep­cja opar­ta na zasa­dzie nie­krzyw­dze­nia sfor­mu­ło­wa­nej przez Joh­na Stu­ar­ta Mil­la, według któ­rej wol­ność jed­nost­ki powin­na być ogra­ni­czo­na w momen­cie, kie­dy może przy­nieść szko­dę innym oso­bom. Zasa­da ta może pomóc wyja­śnić, dla­cze­go każ­dy musi ogra­ni­czyć nie­co swo­ją swo­bo­dę pod­czas pan­de­mii, mimo że gru­pa naj­bar­dziej nara­żo­na na nie­bez­pie­czeń­stwo jest mniej­szo­ścią. Bie­rze­my tutaj pod uwa­gę nie tyl­ko war­to­ści eko­no­micz­ne, ale przede wszyst­kim etycz­ne.

Może­my tak­że się­gnąć do ety­ki tro­ski, któ­ra za punkt wyj­ścia wszel­kich roz­wa­żań etycz­nych uwa­ża rela­cje mię­dzy­ludz­kie, przed­sta­wia­jąc tro­skę jako szcze­gól­ną cno­tę. Kon­cep­cja ta zachę­ca nas do zasta­no­wie­nia się, jak oka­zy­wać życz­li­wość innym i tym samym wzmac­niać poczu­cie wspól­no­ty i przy­na­leż­no­ści do spo­łe­czeń­stwa.

Nauka filo­zo­fii wypo­sa­ża nas mię­dzy inny­mi w umie­jęt­ność racjo­nal­nej argu­men­ta­cji, pro­wa­dze­nia dia­lo­gu i kry­tycz­ne­go myśle­nia. W nie­pew­nych cza­sach i sytu­acjach kry­zy­so­wych, takich jak epi­de­mia, kata­stro­fy kli­ma­tycz­ne, czy nie­sta­bil­ność eko­no­micz­na, któ­re zda­rza­ły się wie­lo­krot­nie i któ­rych z pew­no­ścią nie unik­nie­my w przy­szło­ści, są to klu­czo­we zdol­no­ści, któ­re mogą pomóc nam roz­wią­zy­wać poja­wia­ją­ce się pro­ble­my i podej­mo­wać wła­ści­wie decy­zje.

 

Źró­dło: https://theconversation.com/how-philosophy-can-help-children-cope-with-uncertain-times-140122

Opra­co­wa­nie: Alek­san­dra Milo­ra­do­vić-Tabak

Najnowszy numer można nabyć od 2 września w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. tutaj.

Numery drukowane można zamówić online > tutaj. Prenumeratę na rok 2020 można zamówić > tutaj.

Aby dobrowolnie WESPRZEĆ naszą inicjatywę dowolną kwotą, kliknij „tutaj”.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

2 komentarze

Kliknij, aby skomentować

55 podróży filozoficznych okładka

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wesprzeć tę inicjatywę dowolną kwotą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakładki „WSPARCIE” na naszej stronie, klikając poniższy link. Klik: Chcę wesprzeć „Filozofuj!”

Polecamy