Artykuł Logika

Jakub Jernajczyk: Kruki Hempla

Hempel wszystkie kruki są czarne

Tekst ukazał się w „Filo­zo­fuj” 2019 nr 2 (26), s. 30. W pełnej wer­sji graficznej jest dostęp­ny w pliku PDF.


Wszys­tkie kru­ki są czarne! Tego typu twierdzenia nie moż­na udowod­nić induk­cyjnie. Choćbyśmy wskaza­li dowol­nie dużą liczbę czarnych kruków, wystar­czy tylko jeden przykład kru­ka, który nie jest czarny, aby obal­ić (sfal­sy­fikować) naszą tezę.

Cho­ci­aż poszuki­wanie kole­jnych przykładów potwierdza­ją­cych daną teorię nie może prowadz­ić nas do wiedzy naukowej, ma ono jed­nak pewną wartość poz­naw­czą – wzmac­nia nasze przeko­nanie, pozwala wyro­bić sobie mniej lub bardziej uza­sad­niony pogląd na dane zjawisko.

Okazu­je się jed­nak, że z per­spek­ty­wy logi­ki, na co zwró­cił uwagę Carl Gus­tav Hempel, zdanie „wszys­tkie kru­ki są czarne” równoważne jest zda­niu „wszys­tko, co nie jest czarne, nie jest krukiem”. Zatem nasz pogląd na to, że wszys­tkie kru­ki są czarne, powinien być bardziej uza­sad­niony nie tylko wtedy, kiedy widz­imy kole­jnego czarnego kru­ka, ale również wtedy, gdy obser­wu­je­my białe koty, zielonkawe węże i gen­er­al­nie wszelkie nieczarne obiek­ty, które nie są kruka­mi.


Jakub Jer­na­jczyk – Matem­atyk, artys­ta wiz­ual­ny, pop­u­laryza­tor nau­ki; adi­unkt na Wydziale Grafi­ki i Sztu­ki Mediów na Wrocławskiej ASP. Strona auto­ra: www.grapik.pl

Tekst jest dostęp­ny na licencji: Uznanie autorstwa-Na tych samych warunk­ach 3.0 Pol­s­ka.

< Powrót do spisu treś­ci numeru.

 

Najnowszy numer można nabyć od 3 września w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. tutaj.

Numery drukowane można zamówić online > tutaj. Prenumeratę na rok 2020 można zamówić > tutaj.

Aby dobrowolnie WESPRZEĆ naszą inicjatywę dowolną kwotą, kliknij „tutaj”.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wesprzeć tę inicjatywę dowolną kwotą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakładki „WSPARCIE” na naszej stronie, klikając poniższy link. Klik: Chcę wesprzeć „Filozofuj!”

Polecamy