Omówienia i recenzje

Piotr Biłgorajski: Nadzieja na sensowność świata [recenzja]

Tekst uka­zał się w „Filo­zo­fuj!” 2021 nr 1 (37), s. 51. W peł­nej wer­sji gra­ficz­nej jest dostęp­ny w pli­ku PDF.


Jerzy Sur­dy­kow­ski – pisarz, dzien­ni­karz, mary­narz, elek­tro­nik, pro­gra­mi­sta, stocz­nio­wiec oraz instruk­tor alpi­ni­zmu – w swo­jej naj­now­szej książ­ce podej­mu­je kwe­stię nie­zby­wal­no­ści pro­ble­mów filo­zo­ficz­nych. Histo­ria filo­zo­fii – zda­niem Sur­dy­kow­skie­go – jed­no­znacz­nie poka­zu­je, że ludzie podej­mu­ją wciąż na nowo te same pyta­nia nie­znie­chę­ce­ni tym, że zwy­kle pozo­sta­ją one bez satys­fak­cjo­nu­ją­cej odpo­wie­dzi. Tym nato­miast, co moty­wu­je ludzi do tych roz­pacz­li­wych zma­gań, jest potrze­ba sensu.

Książ­ka skła­da się z dwu­dzie­stu jeden roz­dzia­łów, w któ­rych autor wra­ca do kla­sycz­nych pytań filo­zo­ficz­nych: czy ist­nie­je Bóg, jaka jest rela­cja mię­dzy nauką a reli­gią, dla­cze­go ist­nie­je raczej coś niż nic. Sur­dy­kow­ski nie przed­sta­wia jed­nak wła­snych argu­men­tów za tym czy innym sta­no­wi­skiem. Jego meto­da pole­ga na eru­dy­cyj­nej wędrów­ce od cyta­tu do cyta­tu. Niczym reży­ser sztu­ki teatral­nej, autor dopusz­cza do gło­su naj­więk­szych myśli­cie­li, któ­rzy zmu­sze­ni są po raz kolej­ny wypo­wie­dzieć swo­je naj­słyn­niej­sze bon moty: wszak Ary­sto­te­les już twier­dził, czyż nie miał racji Whi­te­he­ad, ale nie zapo­mi­naj­my też o uwa­dze Nie­tz­sche­go czy Mark­sa. Cho­ciaż w każ­dym roz­dzia­le Sur­dy­kow­ski wycho­dzi z zało­że­nia, że róż­ni filo­zo­fo­wie róż­nie o tym wszyst­kim pisa­li, to auto­ro­wi dale­ko do pesy­mi­zmu. „Nie ist­nie­ją roz­wią­za­nia ide­al­ne” – zauwa­ża roz­trop­nie pod koniec książ­ki i doda­je, że roz­bież­ność opi­nii na tema­ty osta­tecz­ne nie powin­na nas znie­chę­cać do cią­głych poszu­ki­wań. Trud ist­nie­nia, któ­re­go doświad­cza­ją kolej­ne poko­le­nia, łatwiej jest bowiem znieść, gdy pod­trzy­mu­je się nadzie­ję, że koniec koń­ców te pró­by nie są daremne.

Czy­tel­ni­cy, któ­rzy lubią zanu­rzyć się w prze­la­nym na papier stru­mie­niu świa­do­mo­ści, powin­ni być ukon­ten­to­wa­ni lirycz­nym gawę­dziar­stwem Sur­dy­kow­skie­go. Nie będzie to jed­nak satys­fak­cjo­nu­ją­ca lek­tu­ra dla osób, któ­re w pra­cach filo­zo­ficz­nych szu­ka­ją jasno sfor­mu­ło­wa­nych ana­liz i argumentów.


Jerzy Sur­dy­kow­ski, Nadzie­ja na sen­sow­ność świa­ta, Coper­ni­cus Cen­ter Press, Kra­ków 2020, 256 ss.


Piotr Bił­go­raj­ski – dok­tor filo­zo­fii. Pra­cow­nik Insty­tu­tu Filo­zo­fii Kato­lic­kie­go Uni­wer­sy­te­tu Lubel­skie­go. Zaj­mu­je się eks­pe­ry­men­ta­mi myślo­wy­mi. Posia­da wygod­ny fotel.

Tekst jest dostęp­ny na licen­cji: Uzna­nie autor­stwa-Na tych samych warun­kach 3.0 Pol­ska.

< Powrót do spi­su tre­ści numeru.


Inte­re­su­ją Cię recen­zje innych ksią­żek filo­zo­ficz­nych? Zaj­rzyj do nasze­go dzia­łu Omó­wie­nia i recen­zje.

Najnowszy numer można nabyć od 1 marca w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. tutaj.

Numery drukowane można zamówić online > tutaj. Prenumeratę na rok 2021 można zamówić > tutaj.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

55 podróży filozoficznych okładka

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wesprzeć tę inicjatywę dowolną kwotą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakładki „WSPARCIE” na naszej stronie, klikając poniższy link. Klik: Chcę wesprzeć „Filozofuj!”

Polecamy