Antropologia Artykuł Historia filozofii starożytnej

Platon: Zaprzęg uskrzydlonych koni

Pytanie o naturę duszy powraca w wielu dialogach Platona. Jednym z nich jest Fajdros, z którego pochodzi kolejna piękna – ale i zagadkowa – alegoria wywiedziona z wyobraźni Platona. Przedstawia ona trzy części czy aspekty duszy. Jedną z racji, które skłoniły Platona do ich wyróżnienia było istnienie w duszy konfliktów wewnętrznych, których literackie przykłady spotkamy w kolejnych fragmentach.

Zapisz się do naszego newslettera

Tekst uka­zał się w Sokra­tes i syre­ny. 55 podró­ży filo­zo­ficz­nych po świe­cie pod­księ­ży­co­wym i nad­księ­ży­co­wym, s. 49–50. W peł­nej wer­sji gra­ficz­nej jest dostęp­ny w pli­ku PDF.


Tyle prze­to o nie­śmier­tel­no­ści duszy. Tu nato­miast trze­ba mówić o jej przy­mio­tach. Jaka mia­no­wi­cie jest, o tym moż­na się roz­wo­dzić w boskiej i dłu­giej roz­pra­wie, do cze­go zaś jest podob­na, o tym po ludz­ku i kró­cej. Tak wła­śnie mów­my. Niech oto będzie podob­na do zaprzę­gu uskrzy­dlo­nej pary koni i woź­ni­cy. U bogów więc i konie, i woź­ni­ce, wszyst­ko takie same, i pięk­ne, i z pięk­nych, u innych zaś zróż­ni­co­wa­ne. A naj­pierw w nas woź­ni­ca trzy­ma w lej­cach parę koni, z któ­rych ten ksob­ny [z lewej stro­ny – L.R.] pięk­ny i pełen wdzię­ku i takie­go same­go pocho­dze­nia, ten zaś odsieb­ny [z pra­wej – L.R.] uspo­so­bio­ny prze­ciw­nie, prze­to powo­do­wa­nie nimi musi być trud­ne i uciąż­li­we. […] Otóż z tych koni jeden – powia­da­my – jest dobry, dru­gi zaś nie. Nie okre­śli­li­śmy jed­nak, na czym pole­ga­ją cno­ty dobre­go lub naro­wy złe­go [ruma­ka – L.R.], teraz jed­nak trze­ba to wyja­śnić. A więc ten z nich, któ­ry się znaj­du­je po lep­szej stro­nie, ma postać pro­stą, ukształ­to­wa­ną, pod­nie­sio­ny kark, chra­py zaokrą­glo­ne, bia­łą maść, czar­ne oko, dba­ły o dobre imię w połą­cze­niu z pano­wa­niem nad sobą i poczu­ciem god­no­ści, zwo­len­nik słusz­nej sła­wy, nie wyma­ga­ją­cy bata, pro­wa­dzo­ny jedy­nie roz­ka­zem i sło­wem. Ten dru­gi zaś prze­ciw­nie: jest sęka­ty, duży, byle jako skle­co­ny, twar­de­go kar­ku, krę­py, chra­py zadar­te, czar­na sierść, bły­ska­ją­ce, nabie­głe krwią oczy, skłon­ny do buty i cheł­pli­wo­ści, wokół uszu kudła­ty, tępy, ude­rze­niu bata wraz z oście­niem led­wo ule­ga.

Prze­ło­żył Leopold Regner


Tekst jest dostęp­ny na licen­cji: Uzna­nie autor­stwa-Na tych samych warun­kach 3.0 Pol­ska.

Najnowszy numer można nabyć od 2 września w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. tutaj.

Numery drukowane można zamówić online > tutaj. Prenumeratę na rok 2020 można zamówić > tutaj.

Aby dobrowolnie WESPRZEĆ naszą inicjatywę dowolną kwotą, kliknij „tutaj”.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

1 komentarz

Kliknij, aby skomentować

  • Pla­to, czy zatem i konie jak woź­ni­ce oraz bogo­wie mają dusze?! Mimo że Biblia (ST/NT) nic o tym nie mówi; to jed­nak nie jest osta­tecz­nie roz­strzy­ga­ją­ce.”

55 podróży filozoficznych okładka

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wesprzeć tę inicjatywę dowolną kwotą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakładki „WSPARCIE” na naszej stronie, klikając poniższy link. Klik: Chcę wesprzeć „Filozofuj!”

Polecamy