Filozofuj! 2018 nr 3 (21)

(2 opinie klienta)

10,00

Opis

Róż­ne obli­cza spra­wie­dli­wo­ści > Artur Szutta
Już w przed­szko­lu moż­na usły­szeć wykrzy­cza­ne w emo­cjach „To nie­spra­wie­dli­we! On dostał dwa cukier­ki, a ja tyl­ko jeden!”. Wyda­je się, że nasze intu­icje doty­czą­ce spra­wie­dli­wo­ści są tak powszech­ne, że nie powin­ni­śmy mieć kło­po­tów z usta­le­niem, czym ona jest. Tym­cza­sem nad jej okre­śle­niem i sto­so­wa­niem w róż­nych kon­tek­stach toczą się nie­ustan­ne spo­ry pośród poli­ty­ków, praw­ni­ków, a przede wszyst­kim filozofów.

Spra­wie­dli­wość jako cno­ta > Micha­el Slote
Wszy­scy mówi­my o spra­wie­dli­wo­ści, ale zwy­kle sku­pia­my się na spra­wie­dli­wo­ści spo­łecz­nej, na tym, co czy­ni spo­łe­czeń­stwo spra­wie­dli­wym lub nie­spra­wie­dli­wym. Jed­nak­że w cza­sach sta­ro­żyt­nych – tutaj mam na myśli nie tyl­ko sta­ro­żyt­ną Gre­cję i Rzym, ale tak­że sta­ro­żyt­ne Chi­ny – spra­wie­dli­wość była postrze­ga­na jako cno­tli­wa cecha cha­rak­te­ru kon­kret­ne­go człowieka.

Libe­ral­na spra­wie­dli­wość spo­łecz­na > Woj­ciech Ciszewski
„Jak praw­da w sys­te­mach wie­dzy, tak spra­wie­dli­wość jest pierw­szą cno­tą spo­łecz­nych insty­tu­cji. Teo­rię nie­praw­dzi­wą, choć­by nawet wiel­ce eko­no­micz­ną i ele­ganc­ką, trze­ba odrzu­cić albo zre­wi­do­wać; podob­nie pra­wa i spo­łecz­ne insty­tu­cje […] muszą zostać zre­for­mo­wa­ne bądź znie­sio­ne, jeśli są niesprawiedliwe”.

Zasa­dy wybie­ra­ne przez puste „ja” – czy­li o komu­ni­ta­riań­skiej kry­ty­ce teo­rii spra­wie­dli­wo­ści Joh­na Rawl­sa > Rafał Prostak
Czy mogę wybrać zasa­dy spra­wie­dli­wo­ści, jeśli w swo­jej oce­nie mam igno­ro­wać swo­ją wspól­no­to­wą toż­sa­mość, moje rozu­mie­nie dobra, war­to­ści czy sen­su życia? Tego doma­ga się teo­ria spra­wie­dli­wo­ści pro­po­no­wa­na przez Joh­na Rawl­sa. Zda­niem komu­ni­ta­ry­stów, pod­kre­śla­ją­cych wagę wspól­no­to­we­go zako­rze­nie­nia jed­nost­ki dla jej zdol­no­ści do wszel­kich istot­nych wybo­rów, jest to wymóg nie­moż­li­wy do spełnienia.

W imię pań­stwa mini­mum – liber­ta­ria­nie wobec spra­wie­dli­wo­ści spo­łecz­nej > Artur Szutta
Pewien ojciec prze­ka­zał trój­ce swo­ich dzie­ci po jed­nej trze­ciej swo­je­go mająt­ku. Pierw­sze z nich, korzy­sta­jąc z talen­tów i szczę­ścia, sta­ło się boga­czem. Dru­gie z powo­du leni­stwa i roz­rzut­no­ści roz­trwo­ni­ło swo­je dzie­dzic­two. Trze­cie zapa­dło na cięż­ką cho­ro­bę i pomi­mo sta­rań pomno­że­nia otrzy­ma­ne­go mająt­ku sta­ło się bied­ne. Czy nie­rów­ność w bogac­twie pomię­dzy trój­ką rodzeń­stwa jest nie­spra­wie­dli­wa? Czy naj­star­sze z rodzeń­stwa w imię spra­wie­dli­wo­ści powin­no oddać część swo­je­go mająt­ku pozo­sta­łej dwój­ce? A może pań­stwo w imię spra­wie­dli­wo­ści spo­łecz­nej powin­no ode­brać mu część jego mająt­ku i prze­ka­zać go gorzej usytuowanym?

Spra­wie­dli­we pra­wo, praw­na spra­wie­dli­wość > Jerzy Zajadło
Jakie powin­no być pra­wo? Na tak zada­ne pyta­nie róż­ni ludzie udzie­li­li­by róż­nych odpo­wie­dzi – pew­ne, sta­bil­ne, jasne, pre­cy­zyj­ne, zro­zu­mia­łe itd., ale wśród wie­lu tego typu przy­miot­ni­ków zna­la­zł­by się tak­że z pew­no­ścią jesz­cze jeden: spra­wie­dli­we. Co to jed­nak znaczy?

Spra­wie­dli­wość na świe­cie > Mar­ta Soniewicka
W dzi­siej­szych cza­sach sze­ro­kość geo­gra­ficz­na jest naj­bar­dziej zna­czą­cym czyn­ni­kiem okre­śla­ją­cym poziom nasze­go życia i wyzna­cza­ją­cym gra­ni­ce naszych moż­li­wo­ści. Jeśli miesz­kasz w takim kra­ju jak Pol­ska, jesteś wybrań­cem losu. Kraj ten na począt­ku XXI wie­ku dołą­czył do eli­tar­nej gru­py naj­bar­dziej roz­wi­nię­tych kra­jów świa­ta według rapor­tu ONZ utwo­rzo­ne­go na bazie współ­czyn­ni­ka roz­wo­ju społecznego.

Czy woj­na może być spra­wie­dli­wa? > Brian Orend
W tej spra­wie są trzy moż­li­we odpowiedzi:
a) woj­na spra­wie­dli­wa to poję­cie sprzeczne;
b) na woj­nie wszyst­ko ujdzie; c) jest moż­li­wa woj­na spra­wie­dli­wa, ale pod pew­ny­mi warunkami.

Boża spra­wie­dli­wość i miło­sier­dzie > Ryszard Mordarski
Moż­na by pomy­śleć, że dosko­na­łe miło­sier­dzie Boga i jego dosko­na­ła spra­wie­dli­wość to cechy, któ­re nie mogą współ­wy­stę­po­wać w jed­nej oso­bie. Spra­wie­dli­wy Bóg za zło karze, miło­sier­ny zło prze­ba­cza. Albo jed­no, albo dru­gie. Czy rzeczywiście?

Wywiad
Spra­wie­dli­wość jest pod­sta­wo­wą dosko­na­ło­ścią  moral­ną czło­wie­ka > Wywiad z prof. Mar­kiem Pie­cho­wia­kiem, filo­zo­fem zaj­mu­ją­cym się pra­wem, pierw­szym Rzecz­ni­kiem Praw Dziecka

Narzę­dzia filozofa
Teo­ria argu­men­ta­cji: #17. Argu­men­ty z kon­se­kwen­cji > Krzysz­tof A. Wieczorek
Kon­cep­cje spra­wie­dli­wo­ści spo­łecz­nej – infografika
Eks­pe­ry­ment myślo­wy: W poszu­ki­wa­niu spra­wie­dli­wo­ści jutra > Artur Szutta
Gawę­dy o języ­ku: #3. Czy Moni­ka jest pięk­ną dziew­czy­ną? > Woj­ciech Żełaniec

Filo­zo­fia w literaturze
For­my niesprawie­dli­wości w Orwel­low­skiej anty­uto­pii > Nata­sza Szutta

Saty­ra
Sym­po­zjon katów > Piotr Bartula

Felie­ton
Dwa obli­cza spra­wie­dli­wo­ści (ćwi­cze­nie z filo­zo­fii poli­tycz­nej) > Jacek Jaśtal
Miło­sier­ne obli­cze spra­wie­dli­wo­ści > Adam Grobler
Spra­wie­dli­wość nie­jed­no ma imię > Jan Woleński

Gdzie na stu­dia filo­zo­ficz­ne? Doda­tek matu­ral­ny 2018

Lek­cja filozofii
#2. Pierw­sze pyta­nie filo­zo­ficz­ne > Jacek Wojtysiak

Filo­zo­fia w szkole
W poszu­ki­wa­niu spra­wie­dli­wo­ści > Doro­ta Monkiewicz-Cybulska

Z pół­ki filozofa…
Rowan Wil­liams o spo­łecz­nej potrze­bie reli­gii > Piotr Biłgorajski

Filo­zo­fia w filmie
Dwu­na­stu gniew­nych ludzi – stu­dium demo­kra­cji w dzia­ła­niu > Artur Szutta

Filo­zo­fia z przy­mru­że­niem oka

2 opinie dla Filozofuj! 2018 nr 3 (21)

  1. Dr. Paul Kopetzky

    Ps. w demo­kra­cji i socja­li­zmie, gdyż nie ma nic bar­dziej glup­sze­go, bez­bo­zne­go i bandyckiego.
    Non RIP

  2. Dr. Paul Kopetzky

    Sum­ma sum­ma­rum: przy­kro to stwier­dzić, lecz na tym świecie/na tej zie­mi, nie było, nie ma i nie będzie spra­wie­dli­wo­ści /szczególnie w demokracji/.
    Amen

Dodaj opinię

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Polecamy także zakupy w