Filozofuj! 2020 nr 6 (36)

12,00

Opis

Spis treści

Czy jesteśmy dziś wolni od mitów? > Artur Szutta
Porównując się ze społeczeństwami z odległych czasów, często spoglądamy na nie z poczuciem wyższości. Ich obraz świata z dzisiejszej perspektywy wydaje się naiwny i pełen mitów (rozumianych jako fałszywe lub niedostatecznie uzasadnione przekonania). Nawet najbardziej światłe umysły spośród naszych przodków przyjmowały swego czasu, że Ziemia jest płaska lub że Słońce kręci się wokół niej. Dziś, dzięki rozwojowi nauki, wierzymy, że jesteśmy wolni od powszechnego rozprzestrzeniania się fałszywych czy też nieuzasadnionych poglądów (a przynajmniej że mocno zbliżyliśmy się do takiego ideału wolności). Czy aby na pewno tak jest?

Niebezpieczne mity i wady intelektualne > Linda Trinkaus–Zagzebski
Gdyby pięćdziesiąt lat temu powiedziano mi, że w ciągu kilku dekad każda cząstka informacji, którą ktokolwiek dysponuje, będzie dostępna z każdego miejsca na Ziemi dzięki kliknięciu przycisku, byłabym podekscytowana. Oczekiwałabym kwantowego skoku w rozwoju wiedzy i wykorzystania jej dla indywidualnego i wspólnego dobra. Oczywiście tak się nie stało. Wręcz przeciwnie.

Światopogląd naukowy > Ryszard Kleszcz
Z pojęciem światopoglądu naukowego (scientific worldview, wissenschaftliche weltanschauung) możemy spotkać się w ramach rozmaitych filozoficznych, światopoglądowych czy częściej jeszcze publicystycznych dyskusji, tak historycznie przebrzmiałych, jak i występujących współcześnie. Wszelka jednak dyskusja dotycząca tego rodzaju światopoglądu, jego cech, winna być poprzedzona wyjściowymi ustaleniami dotyczącymi rozumienia samego terminu „światopogląd”. Takie ustalenie pozwoli nam w następstwie dojrzeć swoistość owego światopoglądu, określanego mianem naukowego, i ocenić, czy i w jakim sensie taki światopogląd jest w ogóle możliwy.

O tym, że fakty nie są nam „dane” > Wojciech Sady
Powiada się zwykle, że wiedza obiektywna (w odróżnieniu od subiektywnych przekonań) to ta, która oparta jest na faktach – na tym, co dane naszym zmysłom – i poza fakty nie wykracza. A fakty, dodaje się, są takie, jakie są, niezależnie od tego, co na ich temat sądzimy. Budując system wiedzy, nie wolno faktów selekcjonować, brać pod uwagę akurat tych, które potwierdzają nasze przekonania, inne ignorując, a przynajmniej uznając za mniej ważne. Obserwować zaś trzeba uważnie, tak aby niczego nie przegapić.

Bocheński o autorytecie i zabobonach z nim związanych > Filip Kobiela
W jednym z przykazań Podręcznika mądrości tego świata Józef Maria Bocheński zaleca: „Nie wierz nikomu, dopóki nie przekonasz się, że on zna się na tym, o czym mówi, i że jest prawdomówny” (przykazanie 10.1.1). To lapidarne sformułowanie zawiera zarówno zarys teorii autorytetu sformułowanej przez Bocheńskiego, jak i sygnalizuje pewne praktyczne problemy z nim związane.

Filozofia jako zwalczanie zabobonów > Anna Brożek
„Filozof jest z powołania obrazoburcą, niszczycielem przesądów i zabobonów. […] Że pełnienie tej funkcji nie jest wygodne, że nie obiecuje wielu korzyści dla autora, to inna sprawa. Wręcz przeciwnie: filozof wierny swojemu powołaniu musi się liczyć z prześladowaniem ze strony poczciwych bałwochwalców i innych wyznawców zabobonu. Nieprawdą jest, by historia znała wielu męczenników nauki, natomiast wielu filozofów cierpiało prześladowanie dlatego, że smagali zabobony”. Józef M. Bocheński (1987)

Przesąd i rozum > Jacek Hołówka
Rozważymy cytaty z pięciu autorów, którzy zajmowali się surogatami prawdy. Będą to: Franciszek Bacon, Dawid Hume, Edmund Burke, Józefa Maria Bocheński i Leszek Kołakowski.

Narzędzia filozofa
Eksperyment myślowy: O potrzebie czujności poznawczej > Artur Szutta

Felieton
Zabobon tolerancji > Damian Leszczyński

Filozofia w literaturze
Pani Bovary – w pogoni za szczęściem > Natasza Szutta

Narzędzia filozofa
Gawędy o języku: #17. Urodzaj na rodzaje > Wojciech Żełaniec

Satyra
Frankenstein reaktywacje > Piotr Bartula

Felieton
Wszyscy uśmiechnięci będą wniebowzięci > Jacek Jaśtal
#1. Mądrość zbiorowa > Adam Grobler

Greka i łacina z wielkimi klasykami
Mit > Michał Bizoń

Filozofia w szkole
Co wiemy o przyjaźni? Scenariusz lekcji filozofii dla uczniów szkół podstawowych > Dorota Monkiewicz-Cybulska

Felieton
Filozofia i zabobon > Jan Woleński

Fragment z klasyka

Wokół tematu
Smutek współczesnych autorytetów > Roman Kubicki

Z półki filozofa…
Rozum publiczny i pluralizm rozumnych światopoglądów > Jan Kłos
Porozmawiajmy o jedzeniu zwierząt > Natasza Szutta

Meandry metafory
#5. Hobbes i Locke > Marek Hetmański

Filozofia w filmie
Wehikuł czasu > Piotr Lipski

Narzędzia filozofa
Czy Juliusz Cezar był zbrodniarzem? Argumenty semantyczne > Jakub Pruś

Relacje
Pierwszy Kongres Filozofii Polskiej > Ryszard Zajączkowski

Filozofia z przymrużeniem oka

Recenzje

Na razie nie ma opinii o produkcie.

Napisz pierwszą opinię o „Filozofuj! 2020 nr 6 (36)”

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Polecamy także zakupy w