Patronaty Relacje i reportaże

Relacja z sympozjum „Krnąbrne dzieci filozofii. Neutralizować czy naturalizować?” [WIDEO]

Filozofia jest matką nauki. Nauka zrodziła się z filozofii, jest jej córką. Tak było historycznie. Ale jaka jest współcześnie między nimi relacja? Córka się usamodzielniła, robi zawrotną karierę, a matka, w podeszłym wieku – nie jest już samodzielna i potrzeba? To zagadnienie było przedmiotem sympozjum „Krnąbrne dzieci filozofii. Naturalizować czy neutralizować?”, które odbyło się 26 lutego b.r. w sali Senatu Uniwersytetu Rzeszowskiego. Jego organizatorem było Dyskusyjne Koło Filozoficzne „Eudaimonia” oraz Instytut Filozofii Uniwersytetu Rzeszowskiego, przy wsparciu Rzeszowskiego Domu Kultury. Patronat merytoryczny nad wydarzeniem objęło pismo „Amor Fati. Antropologiczne czasopismo filozoficzne”, natomiast patronami medialny – m.in. magazyn „Filozofuj!”.

Na temat warun­ków i try­bu uzy­ska­nia patro­na­tu medial­ne­go nasze­go maga­zy­nu zob. > tutaj.


Zob. zapo­wiedź kon­fe­ren­cji.

Ser­decz­nie dzię­ku­je­my Bar­tło­mie­jo­wi K. Krzy­cho­wi za pre­zen­ta­cję nasze­go maga­zy­nu pod­czas sympozjum.


Sym­po­zjum zebra­ło wie­lu zna­mie­ni­tych gości i pre­le­gen­tów, któ­rzy w swych wystą­pie­niach pre­zen­to­wa­li nie­rzad­ko odmien­ne, a nawet opo­zy­cyj­ne sta­no­wi­ska, o czym moż­na było się prze­ko­nać w cza­sie dwóch ponad pół­go­dzin­nych dyskusji.

Tak też prof. Andrzej L. Zacha­riasz, któ­ry sku­pił się na pró­bie odpo­wie­dzi na pyta­nie o to, czy natu­ra­li­za­cja filo­zo­fii pole­ga­ją­ca na unau­ko­wie­niu docie­kań filo­zo­ficz­nych jest dla samej filo­zo­fii szan­są, czy zagro­że­niem, prze­ko­ny­wał, że „filo­zo­fia oprócz cha­rak­te­ru czy­ste­go pozna­nia teo­re­tycz­ne­go posia­da tak­że wymiar mądro­ścio­wy – nada­je sens nie tyl­ko samej nauce, ale cało­ści ludz­kiej egzy­sten­cji. Z tego powo­du pró­ba spro­wa­dze­nia jej do kom­pi­la­cji wyni­ków nauk szcze­gó­ło­wych jest nie tyl­ko ska­za­na na poraż­kę, ale sta­no­wi tak­że zagro­że­nie dla filo­zo­fii rozu­mia­nej jako auto­no­micz­na dzie­dzi­na wiedzy”.

Zupeł­nie ina­czej do spra­wy pod­szedł prof. Ceza­ry Mord­ka z UMCS. W swo­im peł­nym pasji wystą­pie­niu dowo­dził, że natu­ra­lizm jako pró­ba wyja­śnia­nia rze­czy­wi­sto­ści jest sta­no­wi­skiem lepiej uar­gu­men­to­wa­nym niż supranaturalizm:

– W pew­nym sen­sie natu­ra­lizm pozwa­la czło­wie­ko­wi „sta­nąć na wła­snych nogach” – wyraź­nie zaak­cen­to­wał swój pogląd prof. Mord­ka. – Wyma­ga on okre­ślo­nych cech cha­rak­te­ro­lo­gicz­nych, tj. inte­lek­tu­al­nej odwa­gi i nie­za­leż­no­ści sądów.


No Sli­de Found In Slider.

Fot. Łukasz Kleska


Kolej­nym pre­le­gen­tem, któ­re­go wystą­pie­nie koń­czy­ło pierw­szą część sym­po­zjum był dr Michał Zembrzu­ski z UKSW w War­sza­wie – wygło­sił on refe­rat zaty­tu­ło­wa­ny: „Akwi­na­ta o zmy­słach wewnętrz­nych – śre­dnio­wiecz­ne natu­ra­li­zo­wa­nie Augu­styń­skiej teo­rii umysłu?”.

– Świę­ty Tomasz doko­nał „natu­ra­li­za­cji” rozu­mie­nia natu­ry ludz­kiej gło­szo­ne­go przez jego inte­lek­tu­al­nych poprzed­ni­ków. – mówił Zembrzu­ski. –  „Natu­ra­li­za­cja” ta mia­ła­by pole­gać mię­dzy inny­mi na tym, że kwe­stie pro­ble­mu rela­cji duszy i cia­ła, mimo swe­go wyraź­nie teo­lo­gicz­ne­go cha­rak­te­ru, są przez Toma­sza wyja­śnia­ne w spo­sób biologiczny.

Refe­rat dra Zembrzu­skie­go wzbu­dził duże zain­te­re­so­wa­nie wśród pane­li­stów. Wyjąt­ko­wo żywą i emo­cjo­nal­ną dys­ku­sję, w któ­rej prym wiódł Ceza­ry Mord­ka, zdo­mi­no­wa­ły zagad­nie­nia aktu­al­no­ści tomi­zmu we współ­cze­snej myśli filozoficznej.

Po prze­rwie jako pierw­szy głos zabrał dr Andrzej Dąbrow­ski z WSIiZ w Rze­szo­wie, któ­re­go wystą­pie­nie mia­ło cha­rak­ter historyczny.

–  Źró­deł natu­ra­li­zmu nale­ży szu­kać w spo­rze jaki pro­wa­dzi­li ze sobą zwo­len­ni­cy Kar­te­zju­sza oraz Davi­da Hume’a. – pod­kre­ślił Dąbrow­ski. –  Klu­czo­wy­mi kwe­stia­mi w tej pole­mi­ce były zagad­nie­nia roli wąt­pie­nia w pro­ce­sie poznaw­czym, idei wro­dzo­nych, sto­sun­ku mię­dzy spe­ku­la­cją a doświad­cze­niem. W swym rze­czo­wym wystą­pie­niu pre­le­gent zazna­czył, że pomi­mo oczy­wi­ste­go pokre­wień­stwa współ­cze­sne­go natu­ra­li­zmu z hume­’ow­skim empi­ry­zmem, nie wszy­scy jego repre­zen­tan­ci są prze­ko­na­ni, co do tezy, że nauki przy­rod­ni­cze mogą w peł­ni wyja­śnić rzeczywistość.

Dr Wło­dzi­mierz Zię­ba z Uni­wer­sy­te­tu Rze­szow­skie­go nawią­zał w swo­im wystą­pie­niu do refe­ra­tu prof. Zacha­ria­sza, podzie­la­jąc tezę o nie­bez­pie­czeń­stwie, jakie dla filo­zo­fii nie­sie kon­se­kwent­ny natu­ra­lizm. Nie mniej moż­li­we jest takie sta­no­wi­sko, któ­re godzi­ło­by poznaw­cze aspi­ra­cje zarów­no filo­zo­fii, jak i nauki – pre­le­gent okre­ślił je jako podej­ście interakcjonistyczne.

– Moż­li­wy jest bowiem taki spo­sób myśle­nia, w któ­rym filo­zo­fia jest bazą pew­nych zagad­nień i pro­ble­mów, któ­re nauka może empi­rycz­nie testo­wać i przez to przyj­mo­wać lub unie­waż­niać nie­któ­re kwe­stie źró­dło­wo-filo­zo­ficz­ne – prze­ko­ny­wał Zięba.

Autor kolej­ne­go wystą­pie­nia, dr Paweł Bal­ce­rak z Uni­wer­sy­te­tu Rze­szow­skie­go, przy­to­czył wyni­ki eks­pe­ry­men­tów prze­pro­wa­dzo­nych przez spe­cja­li­stów zaj­mu­ją­cych się bada­niem ludz­kie­go mózgu. Rezul­ta­ty doświad­czeń, mają­ce świad­czyć o ilu­zo­rycz­no­ści wol­nej woli, sta­no­wi­ły oka­zję do roz­wa­żań o ich przy­dat­no­ści i istot­no­ści dla roz­wa­żań filo­zo­ficz­nych. Dr Bal­ce­rak pod­dał pod dys­ku­sję zagad­nie­nie rów­no­waż­no­ści metod jaki­mi dys­po­nu­ją neu­ro­nau­ki i filo­zo­fia. Kwe­stia ta wywo­ła­ła żywio­ło­wą reak­cję prof. Mord­ki, któ­ry bro­nił zasad­no­ści metod wła­ści­wych neu­ro­nau­kom w docie­ka­niach filozoficznych.

Ostat­ni refe­rat pt. „Life coaching – natu­ra­li­za­cja czy komer­cja­li­za­cja filo­zo­fii?” wygło­si­li dok­to­ran­ci filo­zo­fii Uni­wer­sy­te­tu Rze­szow­skie­go: mgr Dawid Kru­pa i mgr Mag­da­le­na Krzo­sek, któ­rzy poru­szy­li pro­blem life coachin­gu rozu­mia­ne­go jako szcze­gól­ny rodzaj natu­ra­li­za­cji filo­zo­fii. Auto­rzy wystą­pie­nia w kry­tycz­ny spo­sób odnie­śli się do wyżej wymie­nio­ne­go zja­wi­ska pod­kre­śla­jąc isto­to­we róż­ni­ce mię­dzy prak­tycz­nym wymia­rem filo­zo­fo­wa­nia a coachingiem.

Sym­po­zjum zakoń­czy­ło się dys­ku­sją na tema­ty poru­sza­ne w przed­sta­wio­nych wyżej wystą­pie­niach oraz pod­su­mo­wa­niem cało­ści obrad, któ­re­go doko­nał pro­fe­sor Zachariasz.

Sym­po­zjum, pomi­mo pozor­nie her­me­tycz­nej tema­ty­ki, spo­tka­nie cie­szy­ło się spo­rym zain­te­re­so­wa­niem licz­nie zgro­ma­dzo­nej publicz­no­ści, wśród któ­rej oprócz wykła­dow­ców i stu­den­tów, zna­leź­li się rów­nież lice­ali­ści zain­te­re­so­wa­ni filozofią.

Wnio­ski, jakie moż­na wycią­gnąć po spo­tka­niu, są opty­mi­stycz­ne: choć­by zna­leź­li się ludzie, któ­rzy chcie­li­by filo­zo­fii się pozbyć, ona zawsze znaj­dzie spo­sób, by na nowo się odro­dzić i powsta­wać jak feniks z popiołów.

Mate­usz Binek, Dawid Krupa

Relacja wideo z sympozjum

 

A. L. Zacha­riasz — Roz­dro­ża filo­zo­fii: natu­ra­lizm – (a) antynaturalizm

C. Mord­ka — Suro­wy urok naturalizmu

M. Zembrzu­ski — Akwi­na­ty śre­dnio­wiecz­ne natu­ra­li­zo­wa­nie augu­styń­skiej kon­cep­cji umysłu?

A. Dąbrow­ski — Gene­za i cha­rak­ter współ­cze­sne­go naturalizmu

W. Zię­ba — Natu­ra­li­zo­wa­nie filo­zo­fii: racje i konsekwencje

D. Kru­pa, M. Krzo­sek — Life coaching – natu­ra­li­za­cja czy komer­cja­li­za­cja filozofii?

Dyskusja

Sending 
User Review
0 (0 votes)

Najnowszy numer można nabyć od 1 marca w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. tutaj.

Numery drukowane można zamówić online > tutaj. Prenumeratę na rok 2021 można zamówić > tutaj.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

55 podróży filozoficznych okładka

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wesprzeć tę inicjatywę dowolną kwotą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakładki „WSPARCIE” na naszej stronie, klikając poniższy link. Klik: Chcę wesprzeć „Filozofuj!”

Polecamy