Kluby „Filozofuj!” Kraków

Relacja z 10. spotkania Klubu „Filozofuj!” w Krakowie: Stanisław Lem – postępowiec czy konserwatysta?

26 listopada 2021 r. w księgarnio-kawiarni De Revolutionibus Books&Cafe w Krakowie w ramach spotkania Klubu „Filozofuj!” dedykowanego Stanisławowi Lemowi słuchacze mieli okazję posłuchać dyskusji Łukasza Kucharczyka (Wydziału Nauk Humanistycznych UKSW) i Szymona Kukulaka (Wydział Polonistyki UJ). Rozmowę poprowadził Filip Kobiela (Zakład Filozofii AWF w Krakowie).

W trakcie spotkania Dyskutanci podjęli cztery zasadnicze wątki związane z głównym pytaniem spotkania, czyli pytaniem o to, czy Stanisław Lem był raczej postępowcem (co mogłoby wydawać się naturalną opcją światopoglądową autora prozy science-fiction), czy raczej konserwatystą. Po pierwsze pojawił się temat wpływu ewolucji nauki na kulturę, po drugie wpływ techniki na ciało, po trzecie możliwość minimalizowania obecności zła na świecie dzięki technologii i w końcu pytanie o to czy Lema można określić mianem konserwatywno-pesymistycznego futurologa.

Dyskutanci zgodzili się, że stosunek Lema do postępu naukowo-technologicznego był różny w różnych okresach jego życia i zależał od otaczających pisarza zmian kulturowych. Ostatecznie wyewoluował w kierunku pesymizmu i stwierdzenia, że technika kulturę degraduje; odkształca ją w stronę, którą narzuca konsumpcjonizm. Szczególnie późna proza Lema pokazuje, jak bardzo człowiek wypacza możliwości, które rozpościera przed nim postęp naukowy, a technika bardziej odciąga nas od rozwiązywania palących problemów ludzkości niż pomaga je rozwiązywać, absorbując na sposoby, które skutkują przygodnością i zagubieniem. W rozmowie pojawiły się też wątki związane z krytyką feministyczną, wspomniano innego pisarza – Jacka Dukaja i Leszka Kołakowskiego.

Czy Dyskutanci godzili się z określeniem Lema jako konserwatywno-pesymistycznego futurologa? O tym dowiecie się z poniższego nagrania spotkania.


Szczególne podziękowania kierujemy do:

 

księgarnio-kawiarni De Revolutionibus Books&Cafe za współorganizację spotkania

logo-de-revo

 

oraz do Partnera spotkania, Fundacji PZU.


W dyskusji udział wzięli:

Łukasz Kucharczyk – doktor nauk humanistycznych w dziedzinie literaturoznawstwa, adiunkt Katedry Polskiej Literatury Współczesnej i Krytyki Literackiej Wydziału Nauk Humanistycznych Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego.  Autor monografii Granice ciała. Somapoetyka w twórczości Stanisława Lema i kilkunastu artykułów naukowych. Publikuje teksty krytycznoliterackie w czasopiśmie „Topos” i „Nowym Napisie”. Pracuje również w charakterze nauczyciela języka polskiego jako obcego.

Szymon Kukulak – doktorant literaturoznawstwa na Wydziale Polonistyki UJ, absolwent filologii polskiej i fizyki doświadczalnej, licencjat astronomii. Zajmuje się popkulturą powojenną i najnowszą oraz jej relacjami z realną sferą naukowo-techniczną, szczególnie w literaturze SF — zwłaszcza w prozie Stanisława Lema i Jacka Dukaja — oraz w obszarze game studies. Autor kilkunastu tekstów naukowych nt. prozy Stanisława Lema i autorów pokrewnych. Finalizuje rozprawę doktorską na temat korzeni przyrodoznawczych prozy autora „Solaris”.

 

Prowadzący:

Filip Kobiela – doktor filozofii, adiunkt w Zakładzie Filozofii AWF w Krakowie, członek zarządu Krakowskiego Oddziału Polskiego Towarzystwa Filozoficznego. Zajmuje się ontologią, epistemologią i filozofią gier, wykorzystując dokonania tradycji fenomenologicznej i analitycznej. W swoich badaniach stara się między innymi kontynuować rozważania polskich filozofów XX wieku, w tym zwłaszcza Romana Ingardena oraz Stanisława Lema. Jest pomysłodawcą i współredaktorem antologii Filozoficzny Lem, która wkrótce ukaże się drukiem.


Więcej na temat wątków filozoficznych w twórczości Lema można znaleźć w Dodatku specjalnym do 5. numeru „Filozofuj”.


Zob. relacje z innych spotkań Klubów „Filozofuj!”!


Kluby „Filozofuj!” – to nieformalne grupy współpracowników i sympatyków czasopisma „Filozofuj!”, organizujące w swoich miejscowościach imprezy (np. konferencje, spotkania dyskusyjne lub promocyjne) popularyzujące filozofię pod patronatem Redakcji „Filozofuj!”. Więcej informacji > tutaj.

Najnowszy numer można nabyć od 3 stycznia w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. tutaj.

Numery drukowane można zamówić online > tutaj. Prenumeratę na rok 2022 można zamówić > tutaj.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

Skomentuj

Kliknij, aby skomentować

55 podróży filozoficznych okładka

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wesprzeć tę inicjatywę dowolną kwotą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakładki „WSPARCIE” na naszej stronie, klikając poniższy link. Klik: Chcę wesprzeć „Filozofuj!”

Polecamy