Filozofuj! 2021 nr 3 (39)

12,00

Opis

Spis tre­ści

Tajem­ni­cze poję­cie nie­skoń­czo­no­ści > Krzysz­tof Wójtowicz
Poję­cie nie­skoń­czo­no­ści poja­wia się w wie­lu kon­tek­stach – w mate­ma­ty­ce, fizy­ce, filo­zo­fii, teo­lo­gii, lite­ra­tu­rze, sztu­ce. Jest poję­ciem tajem­ni­czym, do pew­ne­go stop­nia nie­uchwyt­nym – a kie­dy pró­bu­je­my sobie z nim pora­dzić, czę­sto popa­da­my w poję­cio­we trud­no­ści czy paradoksy.

Nie­skoń­czo­ność w mate­ma­ty­ce a teo­lo­gia > Roman Murawski
Mate­ma­ty­ka i teo­lo­gia zda­ją się na pierw­szy rzut oka zupeł­nie róż­ny­mi, nie­ma­ją­cy­mi ze sobą nic wspól­ne­go dzie­dzi­na­mi. Oka­zu­je się jed­nak, że to nie do koń­ca prawda.

Nie­skoń­czo­ność i nie­skoń­czo­no­ści > Woj­ciech Żełaniec
„Wszyst­kie zwie­rzę­ta są rów­ne, ale nie­któ­re są rów­niej­sze” (Geo­r­ge Orwell).

Para­doks Sko­le­ma > Jerzy Pogonowski
Logi­ka pierw­sze­go rzę­du ma wie­le poży­tecz­nych wła­sno­ści deduk­cyj­nych, ale w jej języ­ku nie jest moż­li­we wyra­że­nie nie­któ­rych waż­nych pojęć mate­ma­tycz­nych, np. poję­cia nie­skoń­czo­no­ści lub cią­gło­ści, gdyż wyma­ga to kwan­ty­fi­ka­cji odno­szą­cej się do funk­cji i zbio­rów, a nie kwan­ty­fi­ka­cji jedy­nie po indy­wi­du­ach. Nie­sprzecz­na teo­ria w języ­ku tej logi­ki ma mode­le, któ­re mogą się zna­czą­co róż­nić mię­dzy sobą. W szcze­gól­no­ści teo­ria mno­go­ści sfor­mu­ło­wa­na w takim języ­ku doty­czy róż­nych uni­wer­sów zbio­rów, co prze­kła­da się na rela­tyw­ność nie­któ­rych pojęć tej teo­rii, nazy­wa­ną para­dok­sem Skolema.

Czy zacho­wu­je­my się racjo­nal­nie, gdy w grę wcho­dzi nie­skoń­czo­ność? > Anna Wójtowicz
Jeśli uzna­my, że dzię­ki wie­rze w Boga może­my zyskać życie wiecz­ne i że ma ono war­tość nie­skoń­czo­ną, to wystar­czy zało­żyć, że ist­nie­nie Boga jest moż­li­we, aby jedy­ną racjo­nal­ną decy­zją była wia­ra w Boga. Jest to jed­nak argu­ment, któ­ry wie­lu ludzi odrzuca.

Nie­skoń­czo­ność w fizy­ce? > Marek Kuś
Odrzu­ce­nie nie­skoń­czo­no­ści mate­ma­tycz­nych pozba­wia nas w zasa­dzie całe­go apa­ra­tu fizy­ki teo­re­tycz­nej (np. rów­nań róż­nicz­ko­wych, geo­me­trii roz­ma­ito­ści, teo­rii grup cią­głych i wie­lu, wie­lu innych). Ponad­to wie­le wyni­ków (zgod­nych z doświad­cze­niem), np. w fizy­ce sta­ty­stycz­nej i ter­mo­dy­na­mi­ce, fizy­ce przejść fazo­wych, uzy­sku­je­my tyl­ko przy zało­że­niach takich jak „gra­ni­ca ter­mo­dy­na­micz­na” (licz­ba czą­stek w ukła­dzie i jego obję­tość dążą do nieskończoności).

Biblio­te­ka Babel czy nie­bo Pla­to­na? > Anna Chęćka
Idea nie­skoń­czo­no­ści znaj­du­je w sztu­ce tak wdzięcz­ną part­ner­kę, że opi­so­wi ich rela­cji moż­na by poświę­cić książ­kę. Oto kil­ka zależ­no­ści mię­dzy two­rze­niem, odbio­rem sztu­ki i nostal­gią za bez­kre­sem, któ­re sta­no­wią nie­wy­czer­pal­ne źró­dło refleksji.

Od punk­tu do nie­skoń­czo­no­ści > Jakub Jernajczyk
Punkt nie ma dłu­go­ści, sze­ro­ko­ści ani głę­bo­ko­ści; punkt ma wymiar zero­wy. Jak zatem pro­sta – coś co posia­da dłu­gość (choć nie posia­da sze­ro­ko­ści) – może być zło­żo­na z bez­wy­mia­ro­wych punktów?

Wywiad
W teo­rii mno­go­ści moż­na widzieć źró­dło całe­go świa­ta > Wywiad ze Sta­ni­sła­wem Kra­jew­skim, wybit­nym znaw­cą filo­zo­fii matematyki

Narzę­dzia filozofa
Eks­pe­ry­ment myślo­wy: Bez nie­skoń­czo­no­ści ani rusz > Artur Szutta
Kurs logi­ki: #3. Wyni­ka­nie i jego wła­sno­ści > Krzysz­tof A. Wieczorek
Mean­dry meta­fo­ry: #8. Nie­tz­sche o zuży­wa­niu się meta­for > Marek Hetmański

Filo­zo­fia w literaturze
Dżu­ma – o tym, czy moral­ni świę­ci nada­ją się na przy­ja­ciół > Nata­sza Szutta

Saty­ra
Hor­ror Infi­ni­tum > Piotr Bartula

Felie­ton
Cykle nie­skoń­czo­no­ści > Jacek Jaśtal
Nie­koń­czą­ce się poszu­ki­wa­nia > Adam Grobler

Filo­zo­fia społeczna
Śnia­da­nie kon­ty­nen­tal­ne: #3. Maso­we pre­ten­sje mas > Tomasz Kubalica

Gre­ka i łaci­na z wiel­ki­mi klasykami
Nie­skoń­czo­ność > Michał Bizoń

Filo­zo­fia w szkole
Bez począt­ku i koń­ca. Sce­na­riusz lek­cji filo­zo­fii dla uczniów szkół pod­sta­wo­wych > Doro­ta Monkiewicz-Cybulska

Filo­zo­fia w filmie
Dzień Świ­sta­ka > Piotr Lipski

Z pół­ki filozofa…

Nowo­ści wydawnicze
Rewol­ta macha­bej­ska – czy­li rzecz o wier­no­ści wyzna­wa­nym zasa­dom > Jan Kłos
Reli­gia ewo­lu­cyj­na > Zbi­gniew Wróblewski

Gdzie na stu­dia filo­zo­ficz­ne? Doda­tek matu­ral­ny 2021

Filo­zo­fia z przy­mru­że­niem oka

Recenzje

Na razie nie ma opinii o produkcie.

Napisz pierwszą opinię o „Filozofuj! 2021 nr 3 (39)”

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Polecamy także zakupy w