Kalendarium

Filozofuj z kalendarium #49

20 marca 2014 r. – zmarł w Warszawie Andrzej Grzegorczyk – polski matematyk i filozof. Specjalizował się w logice matematycznej, ale publikował także prace etyczne i antropologiczne. Do jego największych osiągnięć, dzięki którym zdobył międzynarodowe uznanie, należy zaliczyć badania nad obliczalnością i rozstrzygalnością, a także nad mereologią i algebrą Boole’a, logiką intuicjonistyczną (jeden z systemów logiki modalnej jest nazwany „logiką Grzegorczyka”). Bronił psychologizmu w podejściu do logiki, czyli poglądu, że znaczenia wyrażeń językowych są stanami psychicznymi. W etyce silnie akcentował ideał non-violence oraz ideał ogólnoludzkiej solidarności.

Zapisz się do naszego newslettera

Wywiad z prof. Andrze­jem Grze­gor­czykiem rozpoczy­na cykl wywiadów z nestora­mi pol­skiej filo­zofii. Został on przy­go­towany przez prze­wod­niczącego Komite­tu Nauk Filo­zoficznych PAN prof. Pio­tra Gutowskiego, a zre­al­i­zowany przez por­tal Aca­d­e­mi­con we współpra­cy z TVP Lublin, patrona medi­al­nego por­talu. Nagranie miało miejsce 11 wrześ­nia 2012 w Warsza­w­ie w mieszka­niu Pana Pro­fe­so­ra Andrze­ja Grze­gor­czy­ka. Wywiad przeprowadzili: prof. Piotr Gutows­ki i dr hab. Andrzej Biłat, prof. WSPA.


W 2019 roku ukaza­ła się książ­ka W poszuki­wa­niu ukry­tego sen­su. Myśli i szkice filo­zoficzne. Stanowi ona wybór pub­l­i­cysty­cznych i pop­u­larnych tek­stów prof. Andrze­ja Grze­gor­czy­ka (1922–2014) – wybit­nego filo­zo­fa i logi­ka, uczest­ni­ka Pow­sta­nia Warsza­wskiego. To książ­ka mądroś­ciowa, doty­czą­ca prob­lemów uni­w­er­sal­nych i pon­ad­cza­sowych, sku­pi­ona na sześ­ciu krę­gach tem­aty­cznych: etyce myśle­nia (zasadach racjon­al­nego myśle­nia), wierze współczes­nych oświeconych, odkry­wa­niu sen­su świa­ta i życia człowieka, jego egzys­tenc­jal­nej postaw­ie wzglę­dem losu, który mu przy­pa­da w udziale, etyce współczu­cia oraz wyzwa­ni­ach moral­nych współczes­noś­ci. Tom uzu­peł­ni­a­ją wybrane ese­je lit­er­ack­ie, polemi­ki, wspom­nienia i wier­sze.

Więcej na tem­at książ­ki moż­na przeczy­tać > tutaj.


Zamów książkę teraz


* * *

Prof. Andrzej Grze­gor­czyk urodz­ił się 22 sierp­nia 1922 roku w Warsza­w­ie.

Uczęszczał do szkoły katolick­iej, następ­nie uczył się w liceum chemicznym i zdał maturę w 1940. Stu­diował fizykę oraz filo­zofię na tajnych kom­ple­tach UW. Mag­is­teri­um z filo­zofii uzyskał w Krakowie. W lat­ach 1946–1948 pra­cow­ał w Warsza­w­ie jako asys­tent W. Tatarkiewicza; był też sekre­tarzem „Przeglą­du Filo­zoficznego”. Jak wspom­i­nał, „sytu­ac­ja poli­ty­cz­na sprzy­jała pozostawa­niu w bez­piecznym kręgu log­icznych i matem­aty­cznych speku­lacji”, dlat­ego zain­tere­sował się logiką. W 1950 obronił dok­torat na pod­staw­ie pra­cy Przestrze­nie topo­log­iczne w bezpunk­towych alge­brach topo­log­icznych, której pro­mo­torem był A. Mostows­ki. W Insty­tu­cie Matem­aty­cznym PAN po trzech lat­ach został docen­tem (nie było wtedy habil­i­tacji) na pod­staw­ie pra­cy Some Class­es of Recur­sive Func­tions. W 1961 uzyskał tytuł prof. nadzwycza­jnego, a w 1972 – prof. zwycza­jnego. Kierował Dzi­ałem Pod­staw Matem­aty­ki w Insty­tu­cie Matem­aty­cznym PAN. Do 1968 pra­cow­ał też na UW. W 1974 przeniósł się do IFiS PAN, gdzie w 1982 został kierown­ikiem Pra­cowni Ety­ki. W lat­ach 1999–2003, już na emery­turze, był prze­wod­niczą­cym Komite­tu Nauk Filo­zoficznych. Od koń­ca lat 50. XX w. czyn­nie uczest­niczył w kon­gre­sach z logi­ki, metodologii i z filo­zofii nau­ki. Najbardziej znane nie tylko w Polsce, ale i na świecie są osiąg­nię­cia G. w dziedzinie logi­ki matem­aty­cznej” [Stanisław Kra­jew­s­ki, Grze­gor­czyk Andrzej, w: Encyk­lo­pe­dia filo­zofii pol­skiej, t. 1, Lublin 2011, s. 456–457].

Wpis opra­cow­ał: Robert Kryńs­ki

Fot.: Copy­right­ed work avail­able under Cre­ative Com­mons Attri­bu­tion only licence CC BY 4.0, Well­come Library, Lon­don


Oso­by, które chci­ał­by pomóc przy tworze­niu kalen­dar­i­um, zaprasza­my do współpra­cy. Szczegóły są > tutaj.

Najnowszy numer można nabyć od 3 stycznia w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. tutaj.

Numery drukowane można zamówić online > tutaj. Prenumeratę na rok 2020 można zamówić > tutaj.

Aby dobrowolnie WESPRZEĆ naszą inicjatywę dowolną kwotą, kliknij „tutaj”.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

Skomentuj

Kliknij, aby skomentować

Sklep

55 podróży filozoficznych okładka

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wesprzeć tę inicjatywę dowolną kwotą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakładki „WSPARCIE” na naszej stronie, klikając poniższy link. Klik: Chcę wesprzeć „Filozofuj!”

Polecamy