Filozofuj! 2021 nr 2 (38)

12,00

Opis

Spis tre­ści

Tabu, czy­li zakaz > Anna Dąbrowska
Nie ma spo­łe­czeństw czy spo­łecz­no­ści, w któ­rych nie obo­wią­zy­wa­ły­by żad­ne zaka­zy tabu­istycz­ne. Są one waż­ne ze wzglę­du na utrzy­ma­nie w rów­no­wa­dze sys­te­mu spo­łecz­ne­go, prze­strze­ga­nie zasad moral­nych, zapo­bie­ga­nie nie­po­trzeb­nym napięciom.

Poko­ra wobec mądro­ści tabu > Artur Szutta
Postę­po­we­mu czło­wie­ko­wi naszych cza­sów może się wyda­wać, że roz­wój moral­ny pole­ga (mię­dzy inny­mi) na prze­kra­cza­niu wsze­la­kich tabu, sta­no­wią­cych pozo­sta­łość po pry­mi­tyw­nej prze­szło­ści, w któ­rej naszym życiem kie­ro­wał „dzie­cię­cy” lęk przed tym, co „świę­te” lub „nie­czy­ste”. Czło­wiek świa­tły powi­nien kie­ro­wać się rozu­mem, barie­ry sta­no­wią­ce owoc irra­cjo­nal­ne­go obra­zu świa­ta nie powin­ny zaś ogra­ni­czać jego dzia­łań. Jed­nak­że czy ten obraz postę­pu moral­ne­go nie jest zbyt uproszczony?

Kalen­da­rium problemowe

Frag­ment z klasyka

Czy jest coś, cze­go nie powin­ni­śmy wie­dzieć? > Agniesz­ka Lekka-Kowalik
Zgod­nie z tzw. impe­ra­ty­wem Gali­le­usza moż­na badać wszyst­ko, cokol­wiek jest dostęp­ne meto­dom nauko­wym. Z racji bra­ku zain­te­re­so­wa­nia wspól­no­ty bada­czy czy ogra­ni­czeń finan­so­wych pew­ne tema­ty nie zosta­ją pod­ję­te, ale nie ma wie­dzy „zaka­za­nej”, bo wie­dza jest dobrem abso­lut­nym – zawsze, wszę­dzie i dla każ­de­go lepiej jest wie­dzieć, niż nie wie­dzieć. Namysł nad nauką jako dobrem dla czło­wie­ka zda­je się oczy­wi­stym przekonaniem.

Filo­zo­fia wobec tema­tów tabu > Piotr Biłgorajski
Tabu, czy­li kul­tu­ro­wy zakaz, to zło­żo­ne zja­wi­sko. W antro­po­lo­gii uwa­ża się, że doty­czy przed­mio­tów lub czyn­no­ści, któ­re powszech­nie budzą odra­zę i któ­rych nale­ży uni­kać pod groź­bą ostra­cy­zmu spo­łecz­ne­go. Przy­kła­dem jest kazi­rodz­two lub kani­ba­lizm. W innym sen­sie tabu odno­si się tak­że do tema­tów, któ­re z róż­nych wzglę­dów są pomi­ja­ne w dys­ku­sji. O ile więc przed­mio­ty i czyn­no­ści obję­te tabu to coś, cze­go ist­nie­nia przed­sta­wi­cie­le danej kul­tu­ry nie chcą, to tema­ty tabu doty­czą real­nych pro­ble­mów, o któ­rych woli się myśleć, że nie istnieją.

Kil­ka słów o sepul­kach… Czy­li o tym, o czym moż­na, a o czym nie nale­ży roz­ma­wiać na innych pla­ne­tach > Prze­my­sław Czuma
„Czym­że są owe sepul­ki?” – zapy­ta ktoś nie­zbyt zorien­to­wa­ny w niu­an­sach oby­cza­jo­wych form życia zamiesz­ku­ją­cych obce ukła­dy pla­ne­tar­ne. Odpo­wiedź wyda­je się dość oczy­wi­sta. Zgod­nie z wie­dzą zaczerp­nię­tą z Ency­klo­pe­dii Kosmicz­nej sepul­ki słu­żą do sepu­le­nia… „Jak­że­by ina­czej?” – chcia­ło­by się rzec ponie­wcza­sie. Czym zatem jest sepulenie?

Ta wstręt­na moral­ność? > Alek­san­der Trubiłowicz
Chro­ni przed przy­kry­mi kon­se­kwen­cja­mi ule­gnię­cia poku­sie zje­dze­nia zbyt dłu­go otwar­te­go jogur­tu. Sta­no­wi pod­sta­wę głu­pich żar­tów, szcze­gól­nie zabaw­nych we wcze­snej mło­do­ści. Kie­dy myśli­my o nim w tego typu kon­tek­stach, może wyda­wać się znacz­nie mniej istot­ny niż emo­cje takie jak radość, złość czy strach. Ma jed­nak nie­ba­ga­tel­ne zna­cze­nie w naszym życiu, rów­nież moral­nym. Wstręt, bo o nim mowa, może znie­kształ­cać nasze osą­dy etycz­ne, a nawet moty­wo­wać do zbrod­ni. Czy może być tak­że sojusz­ni­kiem etyki?

Wywiad
Tam, gdzie wszy­scy myślą tak samo, nikt nie myśli napraw­dę > Wywiad z Antho­nym Wal­shem z Boise Sta­te Uni­ver­si­ty, jed­nym z waż­niej­szych znaw­ców pro­ble­ma­ty­ki tabu

Narzę­dzia filozofa
Eks­pe­ry­ment myślo­wy: Hełm Wszech­wie­dzy > Artur Szutta
Kurs logi­ki: #2. Kie­dy wnio­sko­wa­nie jest popraw­ne? > Krzysz­tof A. Wieczorek
Gawę­dy o języ­ku: #19. Wil­ki w gąsz­czu gra­ma­tycz­nych odmian raz jesz­cze > Woj­ciech Żełaniec
Mean­dry meta­fo­ry: #7. Hegel i jego inter­tek­stu­al­ne meta­fo­ry > Marek Hetmański

Filo­zo­fia w literaturze
Huc­kle­ber­ry Finn i akra­zja odwró­co­na > Nata­sza Szutta

Saty­ra
Kola­cja bez tabu (zdal­na) > Piotr Bartula

Felie­ton
Köl­le Ala­af > Jacek Jaśtal
Tęsk­no­ta za rajem utra­co­nym > Adam Grobler

Filo­zo­fia społeczna
Śnia­da­nie kon­ty­nen­tal­ne: #2. Gdzie są gra­ni­ce? > Tomasz Kubalica

Gre­ka i łaci­na z wiel­ki­mi klasykami
Tabu > Michał Bizoń

Filo­zo­fia w szkole
Cicho sza, to tabu. Sce­na­riusz lek­cji filo­zo­fii dla uczniów szkół pod­sta­wo­wych > Doro­ta Monkiewicz-Cybulska

Z pół­ki filozofa…
Zabu­rzo­ny umysł > Zbi­gniew Wróblewski
Cywi­li­za­cja w two­rze­niu > Bła­żej Gębura

Nowo­ści wydawnicze

Filo­zo­fia w filmie
Pogo­rze­li­sko > Piotr Lipski

Filo­zo­fia z przy­mru­że­niem oka

Opinie

Na razie nie ma opinii o produkcie.

Napisz pierwszą opinię o „Filozofuj! 2021 nr 2 (38)”

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Polecamy także zakupy w