Aktualności Ogłoszenia Wydarzenia

Racjonalizm religijny u autorów antytrynitarskich: Jan Crell, Andrzej Wiszowaty, Joachim Stegmann. Wykład dra hab. Steffena Hubera, prof. UJ

21 maja 2020 roku na internetowej platformie Microsoft Teams odbędzie się otwarte seminarium filozoficzne. Kolejnym gościem zaproszonym w ramach projektu „Między sekularyzacją a reformą.  Racjonalizm religijny końca XVII wieku i epoki Oświecenia” będzie dr hab. Steffen Huber, prof. UJ, który przedstawi główne osiągnięcia myśli filozoficznej braci polskich.

Zapisz się do naszego newslettera

Pod­czas wykła­du Stef­fen Huber przed­sta­wi zarys nauk try­ni­tar­skich w Pol­sce w okre­sie mię­dzy 1560 a 1660 rokiem. Bra­cia pol­scy, jak nazy­wa­li samych sie­bie, sta­no­wi­li naj­bar­dziej rady­kal­ny odłam pol­skiej refor­ma­cji. Ich nauki były zako­rze­nio­ne w XVI-wiecz­nym huma­ni­zmie oraz w nie­orto­dok­syj­nych nur­tach reli­gij­nych, przede wszyst­kim pocho­dze­nia pół­noc­no­wło­skie­go. W póź­niej­szym okre­sie na tere­nie Czech, Tran­syl­wa­nii i Pol­ski, a zatem na tere­nach, gdzie funk­cjo­no­wa­ły obok sie­bie róż­ne kul­tu­ry, anty­try­ni­ta­rze podej­mo­wa­li dodat­ko­wo tema­ty zwią­za­ne z życiem publicz­nym. Dzię­ki temu wypra­co­wa­li ory­gi­nal­ne podej­ście do spraw rela­cji pomię­dzy ratioreli­gio, a tak­że do kwe­stii wol­no­ści sumie­nia i tole­ran­cji religijnej.

Pol­ska tra­dy­cja anty­try­ni­tar­ska dzie­li się na dwa okre­sy. Pierw­szy z nich, koń­czą­cy się śmier­cią Fau­sta Socy­na (1604), krą­żył wokół zagad­nień huma­ni­stycz­nej her­me­neu­ty­ki. Rady­kal­ne twier­dze­nia reli­gij­ne i poli­tycz­ne, np. doty­czą­ce dwóch natur w Chry­stu­sie, gło­szo­ne przez Fran­cisz­ka Stan­ka­ra, czy odmo­wa podej­mo­wa­nia aktyw­no­ści oby­wa­tel­skiej, któ­rą zale­cał Mar­cin Cze­cho­wic, były wów­czas przez Socy­na trak­to­wa­ne jako mniej istot­ne. Po śmier­ci słyn­ne­go wło­skie­go refor­ma­to­ra bra­cia pol­scy zacho­wa­li umiar­ko­wa­ne poglą­dy poli­tycz­ne, ale, w prze­ci­wień­stwie do innych szkół dzia­ła­ją­cych na tere­nie Rzecz­po­spo­li­tej, otwo­rzy­li się na współ­cze­sną im zachod­nią filo­zo­fię. Przyj­mo­wa­li wów­czas tak­że bar­dziej rady­kal­ne poglą­dy, np. mate­ria­li­stycz­ne rozu­mie­nie Boga (Ernst Soner), apli­ko­wa­li racjo­na­li­stycz­ne aksjo­ma­ty do dogma­tów reli­gij­nych (Jan Crell, Andrzej Wiszo­wa­ty, Joachim Steg­mann), a tak­że postu­lo­wa­li przy­zna­nie rów­nych praw oby­wa­tel­skich wszyst­kim wspól­no­tom reli­gij­nym (Crell).

Prof. Huber zapre­zen­tu­je tezę, że naj­waż­niej­sze zmia­ny w pol­skim ruchu anty­try­ni­tar­skim mogą zostać wyja­śnio­ne zmia­na­mi w racjo­na­li­zmie filo­zo­ficz­nym, zacho­dzą­cy­mi pomię­dzy poło­wą XVI a poło­wą XVII wieku.

Zaję­cia w języ­ku angiel­skim. Zapraszamy!

Wię­cej infor­ma­cji w lin­ku.


Dr hab. Stef­fen Huber, prof. UJ – filo­zof, histo­ryk filo­zo­fii, tłu­macz, wykła­dow­ca w Insty­tu­cie Filo­zo­fii Uni­wer­sy­te­tu Jagiel­loń­skie­go. Znaw­ca filo­zo­fii pol­skiej okre­su rene­san­su. Czło­nek Rady Pro­gra­mo­wej Insty­tu­tu Myśli Józe­fa Tisch­ne­ra w Kra­ko­wie. Autor licz­nych arty­ku­łów z zakre­su histo­rii filo­zo­fii pol­skiej, ma na kon­cie tak­że prze­kła­dy pol­skich ksią­żek, arty­ku­łów i poezji na język nie­miec­ki oraz z języ­ka nie­miec­kie­go na język pol­ski. Autor ksią­żek Die Idee der souve­ränen Bür­ger­ge­sel­l­schaft. Polen 1970–1990 (2003), Logi­ka i wia­ra w spo­rze Andrze­ja Wiszo­wa­te­go i Got­t­frie­da Wil­hel­ma Leib­ni­za o Trój­cę św.(2005), Ein­füh­rung in die Geschich­te der polni­schen Sozial­phi­lo­so­phie. Aus­ge­wähl­te Pro­ble­me aus sechs Jahr­hun­der­ten (2014), Poli­fo­nia tra­dy­cji. Filo­zo­fia prak­tycz­na i teo­re­tycz­na Andrze­ja Fry­cza Modrzew­skie­go (2014).


: Onli­ne – Micro­soft Teams
21 maja 2020, 16:00–18:00 Stro­na inter­ne­to­wa organizatorów
Wyda­rze­nie na Facebooku

Najnowszy numer można nabyć od 30 października w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. tutaj.

Numery drukowane można zamówić online > tutaj. Prenumeratę na rok 2020 można zamówić > tutaj.

Aby dobrowolnie WESPRZEĆ naszą inicjatywę dowolną kwotą, kliknij „tutaj”.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

55 podróży filozoficznych okładka

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wesprzeć tę inicjatywę dowolną kwotą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakładki „WSPARCIE” na naszej stronie, klikając poniższy link. Klik: Chcę wesprzeć „Filozofuj!”

Polecamy