Katowice Kluby „Filozofuj!” Relacje i reportaże

Relacja z pierwszego spotkania Klubu „Filozofuj!” w Katowicach: Filozofia i nauka. Konflikt czy symbioza?

W piątek 16 grudnia odbyła się pierwsza debata Klubu „Filozofuj!” w Katowicach. O godzinie 18.00 w kawiarni Bellmer Café zgromadziło się kilkadziesiąt osób poszukujących odpowiedzi na pytania dotyczące relacji zachodzących między filozofią a nauką. Spotkanie koncentrowało się na zagadnieniach, o których traktuje 10. numer „Filozofuj!”. Wyjątkowy charakter debaty zapewniło zetknięcie się przedstawicieli dwóch środowisk: fizyków reprezentował prof. Krystian Roleder natomiast filozofów - prof. Krzysztof. T. Wieczorek i dr Szymon Makuła, wszyscy związani z Uniwersytetem Śląskim.

Najnowszy numer: Zrozumieć emocje

Zapisz się do newslettera:

---

Filozofuj z nami w social media

Nume­ry dru­ko­wa­ne moż­na zamó­wić onli­ne > tutaj. Pre­nu­me­ra­tę na rok 2017 moż­na zamó­wić > tutaj.

Magazyn można też nabyć od 4 sierpnia w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. > tutaj.

Aby dobro­wol­nie WESPRZEĆ naszą ini­cja­ty­wę dowol­ną kwo­tą, klik­nij „TUTAJ”.

Numer o nauce można czytać lub pobrać > tutaj.


Dys­ku­tan­ci zabra­li nas we wspa­nia­łą filo­zo­ficz­ną podróż, w któ­rej nie zabra­kło humo­ru, aneg­dot oraz inspi­ru­ją­cych eks­pe­ry­men­tów myślo­wych. Spo­tka­nie prze­bie­ga­ło w atmos­fe­rze inte­lek­tu­al­ne­go dys­kur­su, a jego cha­rak­ter zna­ko­mi­cie odda­je fra­za „filo­zof jako myśli­cjant”. Tego fra­pu­ją­ce­go neo­lo­gi­zmu użył dr Szy­mon Maku­ła w odpo­wie­dzi na pyta­nie o rolę filo­zo­fii w świe­cie zdo­mi­no­wa­nym przez naukę. Jego zda­niem, do filo­zo­fa nale­ży rola straż­ni­ka kry­tycz­ne­go myśle­nia, „pro­gra­ma­to­ra anty­wi­ru­sów” w świe­cie, któ­ry jak twier­dzi nie jest zdo­mi­no­wa­ny przez naukę, lecz tech­no­lo­gię. Do powyż­sze­go pyta­nia usto­sun­ko­wa­li się tak­że pozo­sta­li dys­ku­tan­ci. Zda­niem prof. Krzysz­to­fa T. Wie­czor­ka, wyróż­nić moż­na kil­ka zasad­ni­czych obsza­rów, w któ­rych filo­zo­fia jest nie­zbęd­na. Jed­nym z nich jest dydak­ty­ka, w któ­rej rola filo­zo­fii spro­wa­dza się do pro­pe­deu­ty­ki pra­cy inte­lek­tu­al­nej. Ist­nie­je tak­że taki rodzaj spo­rów, któ­rych pod­ję­cie moż­li­we jest jedy­nie na grun­cie filo­zo­fii, cze­go przy­kła­dem może być kon­flikt pomię­dzy reali­zmem a anty­re­ali­zmem. Pro­fe­sor Krzysz­tof T. Wie­czo­rek wska­zał tak­że na to, że filo­zof dys­po­nu­je wyróż­nia­ją­cym go instru­men­ta­rium poję­cio­wym, któ­re może słu­żyć jako narzę­dzie do pra­cy z czło­wie­kiem bory­ka­ją­cym się z pro­ble­ma­mi natu­ry egzy­sten­cjal­nej. Z kolei pro­fe­sor Kry­stian Role­der zwró­cił uwa­gę na fakt, że fizy­ka jest nauką sza­le­nie fascy­nu­ją­cą, lecz jed­no­cze­śnie ta fascy­na­cja budzi pewien nie­po­kój zwią­za­ny z bra­kiem gene­ral­ne­go namy­słu nad obsza­rem pro­wa­dzo­nych badań. Filo­zo­fia zaś, ma pomóc w szer­szym spoj­rze­niu na pro­blem oraz wska­zać na to, co jest w nauce istotne.


DSC_0024
DSC_0022
DSC_0017
DSC_0016
DSC_0015
DSC_0014
DSC_0018
DSC_0021

W pierw­szej czę­ści deba­ty zapro­sze­ni myśli­cie­le dys­ku­to­wa­li tak­że nad zagad­nie­niem doty­czą­cym cha­rak­te­ru wie­dzy nauko­wej, mia­no­wi­cie, nad dyle­ma­tem jej praw­dzi­wo­ści. Uzna­li oni, że choć zde­fi­nio­wa­nie praw­dzi­wo­ści dzia­łań nauko­wych jest przed­się­wzię­ciem sza­le­nie kar­ko­łom­nym, to jed­nak nauka potrze­bu­je praw­dy. Tym samym trzy­ma­nie się praw­dzi­wo­ści pro­ce­dur kon­tro­l­nych w upra­wia­niu nauki daje nam inte­lek­tu­al­ny kom­fort. Zda­niem pro­fe­so­ra Krzysz­to­fa T. Wie­czor­ka jed­nym z pry­mar­nych celów nauki jest zna­le­zie­nie odpo­wie­dzi na pyta­nia o to jak jest? i co zro­bić?, któ­re wyni­ka­ją z natu­ral­nej i wro­dzo­nej chę­ci czło­wie­ka do pozna­nia praw­dy. Pro­fe­sor Kry­stian Role­der zwró­cił uwa­gę na pro­blem spro­wa­dza­nia wie­dzy nauko­wej jedy­nie do kate­go­rii uży­tecz­no­ści. Jego zda­niem „…aby wie­dza była uży­tecz­na, to musi być praw­dzi­wa, nato­miast aby była praw­dzi­wa, to uży­tecz­na być nie musi”. Wie­dza, któ­ra jest wie­dzą praw­dzi­wą nie może posia­dać ram cza­so­wych ani eko­no­micz­nych ogra­ni­czeń. Wobec tego stwier­dza on pierw­szeń­stwo wie­dzy praw­dzi­wej nad użyteczną.

W dru­giej czę­ści spo­tka­nia głos został odda­ny publicz­no­ści, wśród któ­rej nie zabra­kło stu­den­tów, wykła­dow­ców oraz pasjo­na­tów filo­zo­fii spo­za śro­do­wi­ska aka­de­mic­kie­go. Dys­ku­sja była rów­nie owoc­na, toczy­ła się wokół pytań doty­czą­cych kwe­stii war­to­ścio­wa­nia per­cep­cji przez nasze mode­le poznaw­cze, repre­zen­to­wa­nych przez dys­ku­tan­tów kon­cep­cji praw­dy w odnie­sie­niu do uży­tecz­no­ści, a tak­że słusz­no­ści tezy gło­szą­cej, iż naczel­nym celem nauki jest pozna­nie praw­dy. Spo­tka­nie zakoń­czy­ło się po ponad dwóch godzi­nach fascy­nu­ją­cej inte­lek­tu­al­nej uczty.

                                                                                                                                                                       Maria Bartkowska


Ser­decz­nie zapra­sza­my do wysłu­cha­nia nagra­nia z kato­wic­kiej debaty.


Szcze­gól­ne podzię­ko­wa­nia kie­ru­je­my do:

  • Bel­l­mer Cafe – za udo­stęp­nie­nie sali oraz wspar­cie w cza­sie spotkania,
  • gości spe­cjal­nych – dr. Szy­mo­na Maku­ły, prof. dr. hab. Kry­stia­na Role­de­ra, prof.  dr. hab. Krzysz­to­fa T. Wie­czor­ka,
  • Krzysz­to­fa Rakow­skie­go – posta­ci nie­ba­nal­nej, za wspa­nia­łe  popro­wa­dze­nie spotkania,
  • Mate­usza Tofil­skie­go i Domi­ni­ka Niedź­wiec­kie­go – za wspar­cie oraz świet­ną pra­cę promocyjną.

Zob. relacje z innych spotkań Klubów „Filozofuj!”!


W dys­ku­sji wzię­li udział:

Dr Szymon Maku­ła: Dok­tor filo­zo­fii, współ­pra­cu­je z Insty­tu­tem Logi­ki i Meto­do­lo­gii UŚ. Inte­re­su­je się meto­do­lo­gią nauk, myśle­niem kry­tycz­nym, meta­fi­lo­zo­fią i filo­zo­fią myśle­nia spi­sko­we­go. Wol­ne chwi­le spę­dza gra­jąc w gry komputerowe.

 

Prof. dr hab. Kry­stian Role­der: Kie­row­nik zakła­du Fizy­ki Fer­ro­elek­try­ków Insty­tu­tu Fizy­ki Uni­wer­sy­te­tu Ślą­skie­go. W 1990 roku otrzy­mał tytuł dok­to­ra habi­li­to­wa­ne­go z zakre­su fizy­ki doświad­czal­nej i fizy­ki fer­ro­elek­try­ków.  W 1999 roku otrzy­mał tytuł pro­fe­so­ra. Jest auto­rem 110 publi­ka­cji w cza­so­pi­smach o zasię­gu świa­to­wym. Od 2000 roku współ­re­dak­tor mię­dzy­na­ro­do­we­go cza­so­pi­sma nauko­we­go „Pha­se Trans­i­tions”. Współ­or­ga­ni­za­tor Inter­dy­scy­pli­nar­ne­go Semi­na­rium „Pro­blem gra­nic w filo­zo­fii i nauce”, mię­dzy­na­ro­do­wych kon­fe­ren­cji E-MRS „Func­tio­nal pero­vskiets”, War­sza­wa, 2010, 2012, 2014, 2015, 2016. Od 1992 do 1995 roku koor­dy­na­tor, z ramie­nia Insty­tu­tu Fizy­ki UŚ, Euro­pej­skie­go Pro­gra­mu Wymia­ny Stu­den­tów Fizy­ki (EMSPS) pod egi­dą Euro­pej­skie­go Towa­rzy­stwa Fizycz­ne­go.  Zor­ga­ni­za­tor  wizy­ty oraz wykła­du lau­re­ata Nagro­dy Nobla z 1984 r. prof. Car­lo Rubii z Włoch w 2011 roku. Był tak­że pro­mo­to­rem pierw­szej w Uni­wer­sy­te­cie Ślą­skim pra­cy dok­tor­skiej „the­se de co-tutel­le”, wyko­ny­wa­nej w ramach umo­wy mię­dzy Uni­wer­sy­te­tem Ślą­skim i Uni­wer­sy­te­tem w Metz we Fran­cji, zakoń­czo­nej w 1997 roku.

Prof dr hab. Krzysz­tof T. Wie­czo­rek: Kie­row­nik Zakła­du Logi­ki i Meto­do­lo­gii w Insty­tu­cie Filo­zo­fii Uni­wer­sy­te­tu Ślą­skie­go. Ukoń­czył stu­dia magi­ster­skie z mate­ma­ty­ki na Uni­wer­sy­te­cie Ślą­skim oraz 2 seme­stry teo­lo­gii na Albert-Ludwigs-Uni­ver­si­tät we Fre­ibur­gu im Bre­is­gau. Stu­dio­wał tak­że filo­zo­fię jako wol­ny słu­chacz na uni­wer­sy­te­tach w Kra­ko­wie i Lubli­nie. Tytuł dok­to­ra nauk huma­ni­stycz­nych w zakre­sie filo­zo­fii otrzy­mał w 1986 roku, habi­li­ta­cję w roku 1994, nato­miast pro­fe­so­rem nauk huma­ni­stycz­nych jest od 2005 roku. Kie­run­ki aktu­al­nie pro­wa­dzo­nych badań nauko­wych to histo­ria filo­zo­fii XX wie­ku (zwłasz­cza w obsza­rze nie­miec­ko­ję­zycz­nym), feno­me­no­lo­gia, filo­zo­fia spo­tka­nia i dia­lo­gu, wybra­ne pro­ble­my teo­rii pozna­nia i filo­zo­fii języ­ka, onto­lo­gia i epi­ste­mo­lo­gia war­to­ści, filo­zo­fia humo­ru, filo­zo­fia reli­gii, tana­to­lo­gia, teo­ria decy­zji z ele­men­ta­mi logi­ki, prak­se­olo­gii i psy­cho­lo­gii, filo­zo­fia wycho­wa­nia, obec­ność zagad­nień i metod filo­zo­fii w życiu publicz­nym oraz w dys­kur­sie medial­nym i poli­tycz­nym. Jest auto­rem czte­rech ksią­żek i ponad dwu­stu prac naukowych.

Dys­ku­sję mode­ro­wał Krzysz­tof Rakow­ski, a koor­dy­na­to­rem spo­tka­nia była Maria Bart­kow­ska.

Koor­dy­na­to­rem ogól­no­pol­skim Klu­bów „Filo­zo­fuj!” jest Celi­na Gło­gow­ska.


Partner

Patroni


Klu­by „Filo­zo­fuj!” – to nowo two­rzo­ne nie­for­mal­ne gru­py współ­pra­cow­ni­ków i sym­pa­ty­ków cza­so­pi­sma „Filo­zo­fuj!”, orga­ni­zu­ją­ce w swo­ich miej­sco­wo­ściach impre­zy (np. kon­fe­ren­cje, spo­tka­nia dys­ku­syj­ne lub pro­mo­cyj­ne) popu­la­ry­zu­ją­ce filo­zo­fię pod patro­na­tem Redak­cji „Filo­zo­fuj!”. Wię­cej infor­ma­cji > tutaj.


mkidn

Zre­ali­zo­wa­no w ramach sty­pen­dium z budże­tu Mini­stra Kul­tu­ry i Dzie­dzic­twa Narodowego.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.