Kluby „Filozofuj!” Kraków

Relacja z pierwszego spotkania Klubu „Filozofuj!” w Krakowie

Miło nam ogłosić, iż coraz śmielej ruszamy z cyklem spotkań Klubów „Filozofuj!”. Po spotkaniu w Gdańsku, z którego relację można przeczytać i obejrzeć > tutaj, tym razem zorganizowaliśmy spotkanie w mieście polskich królów. W mieście o najdłuższej filozoficznej tradycji i kulturze filozofowania. Mowa oczywiście o pięknym Krakowie.

Zapisz się do naszego newslettera

4 grud­nia zgro­ma­dzi­li­śmy się w kli­ma­tycz­nej księ­gar­nio-kawiar­ni De Revo­lu­tio­ni­bus (wię­cej o tym miej­scu moż­na prze­czy­tać > tutaj), przy uli­cy, na któ­rej –  jak śpie­wał Grze­gorz Tur­nau – „pada deszcz”. Tego wie­czo­ra deszcz jed­nak nie padał, a nam uda­ło się zgro­ma­dzić spo­re – jak na week­en­do­wy już wie­czór – gro­no czy­tel­ni­ków „Filo­zo­fuj!” szu­ka­ją­cych odpo­wie­dzi na pyta­nie „Dla­cze­go demo­kra­cja?”. Miej­sce nasze­go spo­tka­nia, jak żad­ne inne w Kra­ko­wie, stwa­rza ide­al­ne warun­ki do filo­zo­ficz­nej wymia­ny myśli, gdyż jest to naj­bar­dziej filo­zo­ficz­na kra­kow­ska kawiar­nia (mamy zamiar zor­ga­ni­zo­wać w niej rów­nież przy­szłe spo­tka­nia). Nota bene, w De Revo­lu­tio­ni­bus moż­na też zaku­pić aktu­al­ny numer maga­zy­nu. Kolej­ne też, bo zapo­wia­da się dłuż­sza obu­stron­na współ­pra­ca.

Spo­tka­nie uświet­ni­li filo­zo­fo­wie z Insty­tu­tu Filo­zo­fii UJ: prof. Justy­na Mikla­szew­ska, dr hab. Piotr Bar­tu­la, dr Michał Bizoń, autor cyklu „Gre­ka z wiel­ki­mi kla­sy­ka­mi” na łamach „Filo­zo­fuj!”, oraz dr Artur Szut­ta (Insty­tut Filo­zo­fii, Socjo­lo­gii i Dzien­ni­kar­stwa UG), redak­tor naczel­ny „Filo­zo­fuj!”, któ­ry popro­wa­dził spo­tka­nie, przy­je­chaw­szy na nie aż z Gdań­ska.


No Sli­de Found In Sli­der.

Fot. Mał­go­rza­ta Kop­ciuch


Deba­ta roz­po­czę­ła się od kil­ku­mi­nu­to­wych wystą­pień pre­le­gen­tów, któ­rzy odpo­wia­da­li na tytu­ło­we pyta­nie aktu­al­ne­go nume­ru. Pierw­sza głos zabra­ła prof. Mikla­szew­ska, autor­ka nie­daw­no wyda­nej książ­ki o demo­kra­cji libe­ral­nej, któ­ra przy­wo­łu­jąc postać Joh­na Rawl­sa i jego Teo­rię spra­wie­dli­wo­ści (1971), stwier­dzi­ła, że więk­szość demo­kra­cji libe­ral­nych zmie­rza wła­śnie w kie­run­ku reali­za­cji Rawl­sow­skich zasad spra­wie­dli­wo­ści. Zda­niem Pani Pro­fe­sor spra­wie­dli­wość jest waż­na, wyzna­cza gra­ni­ce dla nad­użyć demo­kra­tycz­nej woli więk­szo­ści, któ­ra sama jesz­cze o demo­kra­cji nie sta­no­wi, a jest jedy­nie prak­tycz­nym narzę­dziem podej­mo­wa­nia zbio­ro­wych decy­zji, narzę­dziem, któ­re ma swo­je ogra­ni­cze­nia.

Następ­ny prze­ma­wiał dr hab. Piotr Bar­tu­la, któ­ry zapre­zen­to­wał nie­co scep­tycz­ny punkt widze­nia w sto­sun­ku do demo­kra­cji. Zauwa­żył, iż war­to sta­wiać raczej pyta­nia o zakres wła­dzy w sys­te­mie demo­kra­tycz­nym, a nie jej gene­zę. Demo­kra­cja nie­ko­niecz­nie musi iść w parze z wol­no­ścią. Pole­ca ostroż­ność w chwa­le­niu demo­kra­cji. Radzi, aby oce­niać ją nie przez wzgląd na jej defi­ni­cję i zało­że­nia, ale przez owo­ce jakie ona wyda­je.

Dr Michał Bizoń, jako histo­ryk filo­zo­fii i filo­log kla­sycz­ny, zapro­po­no­wał uczest­ni­kom spo­tka­nia małą podróż w cza­sie do sta­ro­żyt­ne­go polis i zwró­ce­nie się ku począt­kom demo­kra­cji ateń­skiej. Tym, co sta­no­wi­ło o war­to­ści ówcze­snej demo­kra­cji dla jej sta­ro­żyt­nych zwo­len­ni­ków, była wol­ność. Przy­po­mi­nał, że w sta­ro­żyt­nej Gre­cji co inne­go rozu­mia­no przez wol­ność niż my obec­nie. Pod­sta­wą oby­wa­tel­skiej wol­no­ści w demo­kra­cji ateń­skiej była moż­li­wość uczest­nic­twa w spra­wo­wa­niu rzą­dów, pano­wa­nie nad inny­mi oby­wa­te­la­mi, ale też bycie tym, nad któ­rym się panu­je. Dzi­siaj myśli się o wol­no­ści jako o czymś pry­wat­nym, wte­dy zaś – jako o czymś publicz­nym, spo­łecz­nym, poli­tycz­nym. Demo­kra­cja według sta­ro­żyt­nych gre­ków to pra­wo do sta­no­wie­nia pra­wa i kształ­to­wa­nia rze­czy­wi­sto­ści poli­tycz­nej. W Gre­cji demo­kra­cja sama w sobie nie była war­to­ścią, a jedy­nie narzę­dziem. War­to­ścią była wol­ność.

Po tych krót­kich wypo­wie­dziach wpro­wa­dza­ją­cych w temat i kli­mat spo­tka­nia, nastą­pi­ła dys­ku­sja mię­dzy pre­le­gen­ta­mi. Sku­pi­ła się ona mię­dzy inny­mi na uchwy­ce­niu istot­nych cech demo­kra­cji oraz wska­za­niu wyraź­nych racji na jej rzecz. Prof. Bar­tu­la stwier­dził, że demo­kra­cja mu się podo­ba, czu­je się w niej dobrze, ale nie umie ziden­ty­fi­ko­wać obiek­tyw­nych racji, któ­re musia­ła­by przy­jąć każ­da racjo­nal­na oso­ba. Jed­no z pytań ze stro­ny słu­cha­czy doty­czy­ło tego, czy Pla­ton i Sokra­tes byli zwo­len­ni­ka­mi, czy prze­ciw­ni­ka­mi demo­kra­cji. Pyta­no tak­że, czy filo­zo­fo­wie mogą świe­cić przy­kła­dem tego, jak rzą­dzić się demo­kra­tycz­nie – np. poprzez to, jak zarzą­dza­ją swo­imi wydzia­ła­mi na uni­wer­sy­te­tach. Mode­ru­ją­cy deba­tę dr Artur Szut­ta gorą­co zachę­cał do zabie­ra­nia gło­su w dys­ku­sji i sko­rzy­sta­nia z oka­zji zada­wa­nia pytań gościom. Ani­mo­wał zebra­ną publicz­ność, pozor­nie pro­sty­mi, acz nie­kie­dy nie­wy­god­ny­mi pyta­nia­mi, np. czy kto­kol­wiek z zebra­nych, gdy­by miał wybór wyje­chał­by z Pol­ski do któ­re­go­kol­wiek nie­de­mo­kra­tycz­ne­go kra­ju, bo tam żyło­by się lepiej, spra­wie­dli­wiej. Żwa­wa dys­ku­sja wokół demo­kra­cji toczy­ła się przez 2 godzi­ny, któ­rych upły­wu dzię­ki przy­jem­nej, kame­ral­nej atmos­fe­rze oraz inte­re­su­ją­cym gło­som nie dało się nawet odczuć.

Rela­cję i zdję­cia przy­go­to­wa­ła Mał­go­rza­ta Kop­ciuch
Prze­gląd­nął i dopi­ski poro­bił Artur Szut­ta

 

Pod­czas spo­tka­nia moż­na było kupić egz. „Filo­zo­fuj!”.


Zob. relacje z innych spotkań Klubów „Filozofuj!”!


 

Najnowszy numer można nabyć od 2 września w salonikach prasowych wielu sieci. Szczegóły zob. tutaj.

Numery drukowane można zamówić online > tutaj. Prenumeratę na rok 2020 można zamówić > tutaj.

Aby dobrowolnie WESPRZEĆ naszą inicjatywę dowolną kwotą, kliknij „tutaj”.

Dołącz do Załogi F! Pomóż nam tworzyć jedyne w Polsce czasopismo popularyzujące filozofię. Na temat obszarów współpracy można przeczytać tutaj.

55 podróży filozoficznych okładka

Wesprzyj „Filozofuj!” finansowo

Jeśli chcesz wesprzeć tę inicjatywę dowolną kwotą (1 zł, 2 zł lub inną), przejdź do zakładki „WSPARCIE” na naszej stronie, klikając poniższy link. Klik: Chcę wesprzeć „Filozofuj!”

Polecamy